Sách giáo khoa Toán 10 Tập hai

Giải Bài 7.33 trang 58 SGK Toán 10

Bài tập cuối chương VII   Đã kiểm chéo

Đề bài

Trong mặt phẳng toạ độ, cho hai điểm A(−1;0)A(-1; 0) và B(3;1)B(3; 1).

a) Viết phương trình đường tròn tâm AA và đi qua BB.

b) Viết phương trình tổng quát của đường thẳng ABAB.

c) Viết phương trình đường tròn tâm OO và tiếp xúc với đường thẳng ABAB.

Lời giải

a) Phương trình đường tròn tâm AA và đi qua BB

Đường tròn tâm A(−1;0)A(-1; 0) đi qua B(3;1)B(3; 1) có bán kính bằng độ dài ABAB:
R=AB=(3−(−1))2+(1−0)2=42+12=16+1=17.R = AB = \sqrt{(3-(-1))^2 + (1-0)^2} = \sqrt{4^2 + 1^2} = \sqrt{16+1} = \sqrt{17}.

Vậy phương trình đường tròn tâm A(−1;0)A(-1; 0) bán kính R=17R = \sqrt{17} là:
(x+1)2+y2=17.(x+1)^2 + y^2 = 17.

b) Phương trình tổng quát của đường thẳng ABAB

Đường thẳng ABAB có vectơ chỉ phương AB⃗=(3−(−1); 1−0)=(4;1)\vec{AB} = (3-(-1);\, 1-0) = (4; 1), suy ra một vectơ pháp tuyến là n⃗=(1;−4)\vec{n} = (1; -4).

Đường thẳng ABAB đi qua A(−1;0)A(-1; 0) và nhận n⃗=(1;−4)\vec{n} = (1; -4) làm vectơ pháp tuyến:
1⋅(x+1)−4⋅(y−0)=0  ⟺  x−4y+1=0.1\cdot(x+1) - 4\cdot(y-0) = 0 \iff x - 4y + 1 = 0.

(Kiểm tra: thay B(3;1)B(3; 1) vào vế trái: 3−4⋅1+1=03 - 4\cdot 1 + 1 = 0 ✓)

c) Phương trình đường tròn tâm OO và tiếp xúc với đường thẳng ABAB

Đường tròn tâm O(0;0)O(0; 0) tiếp xúc với đường thẳng AB: x−4y+1=0AB:\ x - 4y + 1 = 0 nên bán kính bằng khoảng cách từ OO đến đường thẳng ABAB:
R=d(O,AB)=∣1⋅0−4⋅0+1∣12+(−4)2=117.R = d(O, AB) = \frac{|1\cdot 0 - 4\cdot 0 + 1|}{\sqrt{1^2 + (-4)^2}} = \frac{1}{\sqrt{17}}.

Khi đó R2=117R^2 = \dfrac{1}{17}. Vậy phương trình đường tròn tâm O(0;0)O(0; 0) là:
x2+y2=117.x^2 + y^2 = \frac{1}{17}.

Đáp số

(x+1)2+y2=17(x+1)^2 + y^2 = 17x−4y+1=0x - 4y + 1 = 0x2+y2=117x^2 + y^2 = \dfrac{1}{17}

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.