Sách giáo khoa Tiếng Việt 5 Tập một

Giải Bài 1 trang 85 SGK Tiếng Việt 5

Đánh giá giữa học kì I - Tiết 6 – 7   Gợi ý trả lời

Đề bài

NGỮ LIỆU: VƯỜN MẶT TRỜI, QUẢ MẶT TRĂNG
(Trích)

Sớm mai trong veo nắng rọi
Nhìn cây tôi chợt bàng hoàng
Bao nhiêu mặt trời chói lọi
Chín mềm trong lá rất thơm.

Ngẩng lên vườn chôm chôm đỏ
Trái xoè những tia mặt trời
Cành cao trĩu lời mời mọc
Đung đưa chùm quả tươi ngời.

Chợt nhớ bao mùa táo ngọt
Quả vàng mát đất ngoại ô
Dịu như mặt trăng mềm mại
Ríu rít tiếng cười trẻ thơ.

Một mình đi trong vườn táo
Một mình dưới tán chôm chôm
Mặt trời, mặt trăng huyền ảo
Mặt đất dâng đầy hương thơm.

Mỗi bước một lời cảm tạ
Với trời, với đất, với cây
Với người ngày đêm vất vả
Cho mình quả chín cầm tay.
(Phan Thị Thanh Nhàn)

Vườn cây trái được tác giả so sánh với những hình ảnh nào? Nêu tác dụng của những hình ảnh so sánh đó.

Gợi ý trả lời

Bài làm

a) Những hình ảnh so sánh vườn cây trái trong bài thơ:

Tác giả đã so sánh cây trái trong vườn với mặt trời và mặt trăng:

- Những quả chôm chôm chín đỏ được so sánh với mặt trời:
- *"Bao nhiêu mặt trời chói lọi / Chín mềm trong lá rất thơm."*
- *"Trái xoè những tia mặt trời"* (gai đỏ của quả chôm chôm xoè ra như những tia nắng mặt trời).

- Những quả táo chín vàng được so sánh với mặt trăng:
- *"Dịu như mặt trăng mềm mại"* (quả táo vàng, tròn, dịu mát như ánh trăng).

b) Tác dụng của những hình ảnh so sánh đó:

- Làm cho hình ảnh vườn cây trái hiện lên thật sinh động, đẹp đẽ và kì diệu ("huyền ảo"): quả chín rực rỡ như mặt trời, quả táo dịu dàng như mặt trăng.
- Giúp người đọc hình dung rõ màu sắc, hình dáng của từng loại quả (chôm chôm đỏ chói, có gai xoè như tia nắng; táo vàng tròn dịu mát).
- Thể hiện tình yêu thiên nhiên, sự trân trọng và lòng biết ơn của tác giả đối với trời, đất, cây cối và những người lao động đã làm ra quả ngọt.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.