Giải Bài 3 trang 22 SGK Tiếng Việt 5
Đề bài
Trao đổi về kết quả quan sát.
a. Chia sẻ kết quả quan sát.
– Người được quan sát là ai?
– Người đó có những đặc điểm nào nổi bật?
b. Nhận xét, góp ý về kết quả quan sát.
– Cách lựa chọn, sắp xếp đặc điểm của người được quan sát
– Cách miêu tả đặc điểm ngoại hình, hoạt động,…
Gợi ý trả lời
a. Chia sẻ kết quả quan sát
*(Em chia sẻ với các bạn trong nhóm về kết quả quan sát của mình. Dưới đây là một bài chia sẻ mẫu.)*
– Người được quan sát là ai?
Người mà em chọn quan sát là bà ngoại của em. Bà năm nay đã ngoài bảy mươi tuổi, là người gần gũi và thương yêu em nhất trong nhà.
– Người đó có những đặc điểm nào nổi bật?
*Về ngoại hình:*
- Dáng bà nhỏ nhắn, hơi còng vì tuổi già.
- Mái tóc bạc trắng, lúc nào cũng được búi gọn gàng sau gáy.
- Khuôn mặt hiền từ, có nhiều nếp nhăn; đôi mắt tuy đã mờ nhưng luôn ánh lên vẻ ấm áp.
- Đôi bàn tay gầy guộc, gân guốc vì cả đời lam lũ.
*Về hoạt động, tính nết:*
- Bà rất chăm chỉ: sáng nào cũng dậy sớm quét sân, tưới cây.
- Bà hay kể chuyện cổ tích cho em nghe mỗi tối, giọng chậm rãi, ấm áp.
- Bà hiền hậu, luôn nhường nhịn và dạy con cháu điều hay lẽ phải.
b. Nhận xét, góp ý về kết quả quan sát
*(Sau khi nghe bạn chia sẻ, em và các bạn trong nhóm nhận xét, góp ý cho nhau theo hai gợi ý sau.)*
– Cách lựa chọn, sắp xếp đặc điểm của người được quan sát:
- Bạn đã chọn được những đặc điểm tiêu biểu, phù hợp với một người bà lớn tuổi (tóc bạc, lưng còng, bàn tay gầy, tính hiền hậu). Những đặc điểm này giúp người đọc hình dung rõ và cảm nhận được tình cảm.
- Các đặc điểm được sắp xếp hợp lí: tả ngoại hình trước (từ bao quát dáng người đến chi tiết tóc, mặt, mắt, tay), rồi mới tả đến hoạt động và tính nết. Trình tự này rõ ràng, dễ theo dõi.
- Góp ý: nên chọn thêm một, hai chi tiết thật riêng, chỉ bà mình mới có (ví dụ: nụ cười, giọng nói, thói quen) để bài viết không bị chung chung.
– Cách miêu tả đặc điểm ngoại hình, hoạt động,…:
- Khi tả, bạn đã biết dùng từ ngữ gợi tả và hình ảnh so sánh (dáng nhỏ nhắn, tóc bạc trắng, bàn tay gầy guộc, gân guốc) nên đặc điểm hiện lên sinh động.
- Phần tả hoạt động gắn với tình cảm (dậy sớm quét sân, kể chuyện cổ tích) làm nổi bật được tính nết chăm chỉ, hiền hậu của bà.
- Góp ý: có thể dùng thêm một số từ ngữ chỉ cảm xúc và câu văn thể hiện tình cảm của mình với người được tả để bài văn thêm chân thực, giàu cảm xúc hơn.
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.