Giải d trang 48 SGK Tiếng Việt 5

Gợi ý trả lời

d. Tình cảm, cảm xúc của người viết được bộc lộ qua những từ ngữ, câu văn nào?

Để trả lời, em đọc kĩ lại đoạn văn mẫu và tìm hai nhóm dấu hiệu cho thấy người viết đang gửi gắm tình cảm, cảm xúc của mình:

1) Những *từ ngữ* trực tiếp gọi tên hoặc gợi ra cảm xúc

Đó là các từ chỉ cảm xúc, tâm trạng và các từ bộc lộ thái độ yêu thích, trân trọng, chẳng hạn:
- *háo hức, náo nức, hồi hộp* (chờ đợi sự việc diễn ra);
- *vui sướng, thích thú, hạnh phúc, xúc động, tự hào* (khi sự việc diễn ra và khi nhớ lại);
- *(em) thích nhất, (em) nhớ mãi, đáng nhớ, tuyệt vời, khó quên* (đánh giá, thể hiện sự trân trọng sự việc).

→ Những từ ngữ này giúp người đọc cảm nhận rõ niềm vui và sự yêu thích của người viết đối với sự việc được kể.

2) Những *câu văn* bộc lộ tình cảm, cảm xúc

- Câu cảm (câu cảm thán, thường có *Ôi, Chao ôi, biết bao, thật, …* và dấu chấm than): dùng để bày tỏ trực tiếp cảm xúc dâng trào, ví dụ kiểu câu *"Ôi, … thật đẹp (thật vui) biết bao!"*.
- Câu nêu trực tiếp cảm nghĩ của người viết: thường mở đầu bằng *"Em cảm thấy…", "Em rất…", "Lòng em…", "Em mong…"* để nói rõ mình vui sướng, thích thú, mong chờ ra sao.
- Câu kết đoạn nêu ấn tượng, mong ước hoặc khẳng định sự việc để lại dấu ấn sâu đậm (ví dụ: *"Đó là … mà em nhớ mãi."*).

→ Như vậy, tình cảm, cảm xúc của người viết được bộc lộ qua cả những từ ngữ chỉ cảm xúc (háo hức, vui sướng, thích thú, xúc động, tự hào…) và qua những câu cảm, câu trực tiếp nói lên suy nghĩ, cảm nhận của người viết (nhất là câu mở đầu và câu kết đoạn).

*Lưu ý cách trình bày của SGK: khi làm bài, em chỉ cần chỉ ra đúng những từ ngữ, câu văn có trong đoạn mẫu của mình rồi xếp vào hai nhóm trên là được.*