Sách giáo khoa Tiếng Việt 5 Tập một

Giải Bài 3 trang 60 SGK Tiếng Việt 5

Viết: Viết mở bài và kết bài cho bài văn tả phong cảnh   Gợi ý trả lời

Đề bài

Trao đổi về cách viết mở bài gián tiếp và kết bài mở rộng cho bài văn tả phong cảnh.
G:
– Khi viết mở bài gián tiếp, có thể bắt đầu như thế nào để dẫn vào phần giới thiệu phong cảnh?
+ Nhớ về một số nơi có phong cảnh đẹp em từng đến thăm hoặc được xem trên ti vi, trong tranh ảnh,…
+ Nghe một bài hát hoặc đọc một bài thơ, bài văn,… có nhắc đến vẻ đẹp của cảnh vật thiên nhiên,…
– Khi viết kết bài mở rộng, nên mở rộng theo hướng nào?
+ Nghĩ về những người thầm lặng góp sức, chung tay giữ gìn, bảo vệ vẻ đẹp của cảnh vật thiên nhiên,…
+ Tưởng tượng về những thay đổi của cảnh vật thiên nhiên theo thời gian,…

Gợi ý trả lời

Bài 3 (trang 60): Trao đổi về cách viết mở bài gián tiếp và kết bài mở rộng cho bài văn tả phong cảnh

a) Cách viết mở bài gián tiếp

Mở bài gián tiếp là cách không giới thiệu ngay cảnh vật định tả, mà bắt đầu bằng một câu chuyện, một kỉ niệm, một bài hát, bài thơ,… có liên quan rồi mới dẫn vào phần giới thiệu phong cảnh. Có thể bắt đầu như sau:

- *Cách 1 – Từ một nơi em từng đến hoặc từng xem:* Nhớ lại những nơi có phong cảnh đẹp em đã được đến thăm hoặc nhìn thấy trên ti vi, trong tranh ảnh,… rồi dẫn tới cảnh em muốn tả.

> Ví dụ: "Em đã được ngắm nhiều cảnh đẹp trên ti vi: biển Nha Trang xanh biếc, ruộng bậc thang Mù Cang Chải vàng óng,… Nhưng với em, không nơi nào đẹp bằng cánh đồng lúa quê mình mỗi buổi sớm mai."

- *Cách 2 – Từ một bài hát, bài thơ, bài văn:* Nghe một bài hát hoặc đọc một bài thơ, bài văn,… có nhắc đến vẻ đẹp của thiên nhiên, rồi liên tưởng đến cảnh em định tả.

> Ví dụ: "Mỗi lần nghe bài hát 'Quê hương' với câu 'Quê hương là con diều biếc…', lòng em lại xốn xang nhớ về dòng sông quê mình – dòng sông em muốn kể cho các bạn nghe hôm nay."

b) Cách viết kết bài mở rộng

Kết bài mở rộng là cách sau khi nêu cảm nghĩ về cảnh vật, em còn mở rộng thêm bằng một suy nghĩ, một liên tưởng hoặc mong ước. Nên mở rộng theo các hướng:

- *Hướng 1 – Nghĩ về những người giữ gìn, bảo vệ cảnh vật:* Nghĩ về những người thầm lặng góp sức chung tay giữ gìn, bảo vệ vẻ đẹp của thiên nhiên.

> Ví dụ: "Em thầm biết ơn các bác nông dân, các cô chú kiểm lâm đã ngày đêm chăm sóc, giữ gìn để cảnh vật quê em mãi tươi đẹp. Em tự nhủ mình cũng phải góp một phần nhỏ để bảo vệ thiên nhiên."

- *Hướng 2 – Tưởng tượng về sự thay đổi của cảnh vật theo thời gian:* Tưởng tượng cảnh vật ấy sẽ thay đổi, sẽ đẹp hơn trong tương lai.

> Ví dụ: "Em mong rồi đây dòng sông quê em sẽ mãi trong xanh, hai bên bờ thêm nhiều hàng cây, để mỗi mùa về cảnh sắc lại càng thêm thơ mộng."

Lưu ý khi viết: Mở bài gián tiếp và kết bài mở rộng đều cần tự nhiên, gắn với cảnh vật định tả, tránh dài dòng, lạc đề; lời văn thể hiện được tình cảm của em với phong cảnh.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.