Giải Bài 1 trang 16 SGK Tiếng Việt 5

Gợi ý trả lời

a. Các đoạn văn kể lại câu chuyện theo lời của nhân vật nào?

Các đoạn văn trên kể lại câu chuyện theo lời của nhân vật chuột xù. Chuột xù tự xưng là "tôi" và trực tiếp kể lại cuộc phiêu lưu của mình cùng mèo nhép (ngôi kể thứ nhất).

b. Nhân vật đó dùng những từ ngữ nào để gọi mình và các nhân vật khác?

- Gọi chính mình: *tôi*.
- Gọi mèo nhép: *cậu bạn thân*, *cậu bạn của tôi*, *mèo nhép*, *cậu ấy*.
- Gọi nhân vật khác: *bác ngựa*.

c. Những từ ngữ in đậm thể hiện điều gì?

Chọn đáp án A. Chuột xù không chắc chắn về suy nghĩ, cảm xúc của mèo nhép.

Những từ như "chắc là" (ví dụ: *Mèo nhép chắc là biết lỗi…*) cho thấy chuột xù chỉ phỏng đoán, không biết chắc chắn suy nghĩ và cảm xúc thật sự bên trong của mèo nhép, vì đó là nhân vật khác chứ không phải bản thân mình.

d. Cách kể chuyện trong các đoạn văn trên khác với cách kể chuyện trong bài văn trang 11:

- Cách mở đầu câu chuyện: Ở đây, người kể là một nhân vật trong truyện (chuột xù) nên câu chuyện mở đầu bằng lời tự giới thiệu của nhân vật ("Chào các bạn. Tôi là chuột xù. Tôi sẽ kể cho các bạn nghe…"). Còn bài văn trang 11 do người kể chuyện đứng ngoài kể lại, không tự giới thiệu mình.

- Cách kể lại các sự việc: Ở đây kể theo ngôi thứ nhất, nhân vật xưng "tôi", vừa kể sự việc vừa bộc lộ trực tiếp suy nghĩ, cảm xúc riêng của mình (muốn chơi bên này sông, cố nén cười, muốn mèo nhép ân hận để có bài học…). Còn ở trang 11 kể theo ngôi thứ ba, người kể đứng ngoài quan sát và thuật lại, không xưng "tôi".

- Cách kết thúc câu chuyện: Ở đây câu chuyện khép lại bằng chính cảm xúc, suy nghĩ của người kể – nhân vật (chuột xù nén cười, muốn để mèo nhép ân hận thêm một lúc). Còn trang 11 kết thúc theo lời của người kể chuyện bên ngoài, nêu kết quả của sự việc chứ không phải cảm nghĩ riêng của một nhân vật trong truyện.

→ Điểm khác biệt cốt lõi: các đoạn văn trên kể theo lời của một nhân vật trong truyện (ngôi thứ nhất), còn bài văn trang 11 kể theo lời người kể chuyện ở ngoài (ngôi thứ ba).