Sách giáo khoa Tiếng Việt 4 Tập một

Giải Câu 1 trang 78 SGK Tiếng Việt 4

Luyện từ và câu: Biện pháp nhân hoá   Gợi ý trả lời

Đề bài

NGỮ LIỆU: Mùa xuân, ngày nào cũng là ngày hội. Muôn loài vật trên đồng lũ lượt kéo nhau đi. Những anh chuồn ớt đỏ thắm như ngọn lửa. Những cô chuồn chuồn kim nhịn ăn để thân hình mảnh dẻ, mắt to, mình nhỏ xíu, thướt tha bay lượn. Các chú bọ ngựa vung gươm tập múa võ trên những chiếc lá to. Các ả cánh cam điệu đà, các chị cào cào xoè áo lụa đỏm dáng,… Đạo mạo như bác giang, bác dẽ cũng vui vẻ dạo chơi trên bờ đầm.
(Theo Xuân Quỳnh)

Mỗi từ in đậm trong đoạn văn dưới đây dùng để gọi con vật nào? Em có nhận xét gì về cách dùng những từ đó trong đoạn văn?

Gợi ý trả lời

Câu 1. Mỗi từ in đậm trong đoạn văn dùng để gọi con vật nào? Em có nhận xét gì về cách dùng những từ đó?

a) Các từ in đậm dùng để gọi từng con vật:

- anh → gọi con chuồn ớt (chuồn chuồn ớt)
- cô → gọi con chuồn chuồn kim
- chú (Các chú) → gọi con bọ ngựa
- ả (Các ả) → gọi con cánh cam
- chị (các chị) → gọi con cào cào
- bác → gọi con giang và con dẽ (bác giang, bác dẽ)

b) Nhận xét về cách dùng những từ đó:

Những từ *anh, cô, chú, ả, chị, bác* vốn là những từ dùng để gọi con người. Trong đoạn văn, tác giả đã dùng chúng để gọi các con vật.

Cách dùng đó chính là biện pháp nhân hoá: gọi con vật bằng những từ ngữ vốn dùng để gọi người, khiến các con vật trở nên gần gũi, sinh động, có tình cảm và đáng yêu như con người. Nhờ đó, thế giới loài vật trong ngày hội mùa xuân hiện lên thật vui tươi, thân thiết, giống như một xã hội của con người.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.