Sách giáo khoa Tiếng Việt 3 Tập một

Giải Bài 1 trang 68 SGK Tiếng Việt 3

Nói và nghe: Mặt trời mọc ở đằng... tây!   Gợi ý trả lời

Đề bài

Nghe kể chuyện.

Mặt trời mọc ở đằng... tây! (Theo Chuyện làng văn)

1) Thầy giáo yêu cầu học sinh điều gì?

2) Cậu học trò này đã đọc câu thơ như thế nào?

3) Thầy giáo yêu cầu Pu-skin điều gì?

4) Em hãy đọc 3 câu thơ của Pu-skin.
(văn bản: Mặt trời mọc ở đằng... tây! (Theo Chuyện làng văn))

Bài có hình vẽ / bảng trong sách — xem ở trang 68 · mở sách.
Hình trong bài (mô tả bằng lời):

Bốn tranh minh hoạ câu chuyện, đánh số 1–4:
Tranh 1: Trong lớp học, thầy giáo mặc áo đỏ, tay cầm quyển vở, đang nói với học sinh. Hai học sinh ngồi bàn chăm chú viết. Chú thích: "Thầy giáo yêu cầu học sinh điều gì?".
Tranh 2: Một cậu học trò áo xanh đứng dậy đọc, lời thoại bắt đầu bằng "Mặt trời ..."; các bạn xung quanh nhìn. Chú thích: "Cậu học trò này đã đọc câu thơ như thế nào?".
Tranh 3: Thầy giáo áo đỏ cúi xuống đặt tay lên vai cậu bé tóc xoăn (Pu-skin) đang ngồi ở bàn, trước mặt có tờ giấy. Chú thích: "Thầy giáo yêu cầu Pu-skin điều gì?".
Tranh 4: Cậu bé Pu-skin đứng đọc, lời thoại gồm ba dòng: "Thiên hạ ngạc nhiên (...) / Ngơ ngác nhìn nhau (...) / Thức dậy (...)"; các bạn phía sau vỗ tay, cười. Chú thích: "Em hãy đọc 3 câu thơ của Pu-skin.".

Gợi ý trả lời

Bài 1 (trang 69) – Nghe kể chuyện: "Mặt trời mọc ở đằng... tây!"

Đây là câu chuyện vui kể về nhà thơ Pu-skin (nước Nga) hồi còn đi học. Sau khi nghe kể chuyện, em trả lời các câu hỏi sau:

1) Thầy giáo yêu cầu học sinh điều gì?

Thầy giáo yêu cầu học sinh (mỗi người) làm một bài thơ (ứng tác, đọc một câu thơ do mình nghĩ ra ngay tại lớp).

2) Cậu học trò này đã đọc câu thơ như thế nào?

Một cậu học trò đã đọc một câu thơ vô lí, nực cười:

> *"Mặt trời mọc ở đằng... tây!"*

Câu thơ này sai với sự thật, vì mặt trời chỉ mọc ở đằng đông chứ không bao giờ mọc ở đằng tây. Vì thế cả lớp được một phen cười ồ.

3) Thầy giáo yêu cầu Pu-skin điều gì?

Thầy giáo yêu cầu Pu-skin đọc tiếp (làm thêm) những câu thơ nối vào câu thơ vô lí kia, sao cho cả bài thơ trở nên có lí, có nghĩa.

4) Em hãy đọc 3 câu thơ của Pu-skin.

Pu-skin đã nhanh trí đọc tiếp ba câu thơ, biến câu thơ vô lí thành một bài thơ hợp lí và thú vị:

> *Thiên hạ ngạc nhiên chuyện lạ đời*
>
> *Ngơ ngác nhìn nhau và tự hỏi*
>
> *Thức dậy hay là ngủ nữa đây?*

Nhờ ba câu thơ này, chuyện "mặt trời mọc ở đằng tây" trở thành một chuyện lạ khiến mọi người ngạc nhiên, ngơ ngác — nên câu thơ đầu bỗng trở nên có lí. Qua đó ta thấy Pu-skin rất thông minh và nhanh trí.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.