Sách giáo khoa Sinh học 11

Giải Câu hỏi 3 trang 8 SGK Sinh học 11

Bài 1. Khái quát về trao đổi chất và chuyển hoá năng lượng   Đã kiểm chéo

Đề bài

Phân tích vai trò của sinh vật tự dưỡng trong sinh giới.

Lời giải

Vai trò của sinh vật tự dưỡng trong sinh giới

Sinh vật tự dưỡng là nhóm sinh vật có khả năng tự tổng hợp các chất hữu cơ cần thiết cho cơ thể từ các chất vô cơ đơn giản (như CO2CO_2, H2OH_2O) nhờ nguồn năng lượng ánh sáng (quang tự dưỡng) hoặc năng lượng từ các phản ứng hoá học (hoá tự dưỡng). Vai trò của chúng được phân tích như sau:

a) Là sinh vật sản xuất – cung cấp nguồn chất hữu cơ cho toàn bộ sinh giới: Sinh vật tự dưỡng (chủ yếu là thực vật, tảo và một số vi khuẩn) đứng ở mắt xích đầu tiên của chuỗi và lưới thức ăn. Chúng tổng hợp nên chất hữu cơ, trực tiếp hoặc gián tiếp cung cấp thức ăn cho các sinh vật dị dưỡng (động vật, nấm, phần lớn vi khuẩn) vốn không có khả năng tự tổng hợp chất hữu cơ.

b) Chuyển hoá và tích luỹ năng lượng cho sinh giới: Thông qua quang hợp, sinh vật tự dưỡng chuyển hoá năng lượng ánh sáng Mặt Trời thành năng lượng hoá học tích luỹ trong các hợp chất hữu cơ. Đây là nguồn năng lượng khởi đầu, được truyền qua các bậc dinh dưỡng, duy trì mọi hoạt động sống của các sinh vật khác trong hệ sinh thái.

c) Điều hoà thành phần khí và môi trường sống: Quá trình quang hợp hấp thụ CO2CO_2 và giải phóng O2O_2, góp phần điều hoà hàm lượng khí CO2CO_2 và O2O_2 trong khí quyển, cung cấp O2O_2 cho hô hấp của sinh vật và giúp cân bằng môi trường sống.

d) Tham gia vào vòng tuần hoàn vật chất trong tự nhiên: Sinh vật tự dưỡng là khâu khởi đầu biến đổi chất vô cơ thành chất hữu cơ, góp phần duy trì sự tuần hoàn vật chất (carbon, nitrogen…) và sự cân bằng, ổn định của sinh giới.

Kết luận: Sinh vật tự dưỡng có vai trò nền tảng, quyết định sự tồn tại và phát triển của toàn bộ sinh giới, là cầu nối chuyển năng lượng và vật chất từ môi trường vô cơ vào thế giới sống.

Đáp số

Là sinh vật sản xuất, cung cấp chất hữu cơ (thức ăn) cho sinh vật dị dưỡngChuyển hoá và tích luỹ năng lượng (từ ánh sáng thành năng lượng hoá học) cho sinh giớiĐiều hoà khí quyển: hấp thụ CO2CO_2, giải phóng O2O_2Tham gia vòng tuần hoàn vật chất, duy trì cân bằng sinh giới

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.