Giải Câu 6 trang 76 SGK Ngữ văn 8
Đề bài
Theo em, nghệ thuật của đoạn trích có gì nổi bật?
(văn bản: Xe đêm – Côn-xtan-tin Pau-xtốp-xki)
Gợi ý trả lời
Nghệ thuật nổi bật của đoạn trích "Xe đêm":
a) Nghệ thuật xây dựng tình huống và cốt truyện hấp dẫn, giàu chất thơ: Đoạn trích dựng lên một tình huống đặc sắc — An-đéc-xen gặp các cô gái trên chuyến xe đêm và "ứng tác" lời tiên tri về số phận, tình yêu cho họ. Tình huống vừa đời thường vừa lãng mạn, mở ra thế giới của trí tưởng tượng, của những giấc mơ đẹp, khiến câu chuyện vừa chân thực vừa bay bổng như một trang cổ tích.
b) Nghệ thuật khắc họa nhân vật qua lời nói, hành động và chi tiết tiêu biểu: Hình tượng nhà văn An-đéc-xen hiện lên sinh động — một con người giàu trí tưởng tượng, tinh tế, nhân hậu và yêu cái đẹp. Tính cách nhân vật được bộc lộ chủ yếu qua những lời tiên đoán tài hoa, qua cách ông trò chuyện, quan sát và thấu hiểu tâm hồn người khác, chứ không qua lời bình luận trực tiếp của người kể.
c) Ngôn ngữ trần thuật giàu hình ảnh, giàu chất trữ tình và biện pháp tu từ: Lời văn trong sáng, gợi cảm, nhiều hình ảnh so sánh, liên tưởng độc đáo; giọng điệu nhẹ nhàng, ấm áp, pha chất lãng mạn, tạo nên không khí mơ mộng, huyền ảo đặc trưng cho sáng tác về An-đéc-xen.
d) Sự đan xen giữa hiện thực và tưởng tượng (yếu tố lãng mạn): Tác giả khéo léo hòa trộn chi tiết hiện thực (chuyến xe đêm, những con người bình thường) với thế giới tưởng tượng (lời tiên tri, giấc mơ về tình yêu và hạnh phúc), làm nổi bật vẻ đẹp của trí tưởng tượng và niềm tin vào cái đẹp, cái thiện trong cuộc sống.
đ) Ngôi kể và điểm nhìn trần thuật linh hoạt: Truyện được kể theo ngôi thứ ba, điểm nhìn gắn với nhân vật An-đéc-xen, giúp người đọc vừa quan sát câu chuyện từ bên ngoài, vừa thâm nhập vào thế giới nội tâm phong phú, tinh tế của nhà văn.
→ Những đặc sắc nghệ thuật ấy đã góp phần làm nổi bật chủ đề: ca ngợi sức mạnh của trí tưởng tượng và vẻ đẹp tâm hồn của người nghệ sĩ biết đem đến niềm vui, hi vọng cho con người.
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.