Giải Bài 2 trang 14 SGK Ngữ văn 8
Đề bài
Trong những từ in đậm ở các cặp câu dưới đây, từ nào là trợ từ, từ nào không phải là trợ từ? Vì sao?
a. – Và hẳn vì buồn nên Ánh Vàng muốn được thấy những điều mới mẻ.
(Đa-ni-en Pen-nắc, Mắt sói)
– Nó mua những tám quyển truyện.
b. – Nó đoán ngay chuyện gì đã xảy ra.
(Đa-ni-en Pen-nắc, Mắt sói)
– Nhà tôi ở ngay cạnh trường.
c. – Cậu bé ơi, ở đây ngày nào người ta chẳng bán đến hàng nghìn con lạc đà!
(Đa-ni-en Pen-nắc, Mắt sói)
– Mùa đông sắp đến rồi.
Gợi ý trả lời
## Cách làm
Nhắc lại kiến thức: Trợ từ là những từ chuyên đi kèm một từ ngữ trong câu để nhấn mạnh hoặc biểu thị thái độ đánh giá sự vật, sự việc được nói đến (ví dụ: *những, có, chính, ngay, đến, đích…*). Cùng một chữ nhưng ở câu khác nó có thể làm lượng từ, phó từ, động từ… chứ không phải trợ từ. Phải xét vai trò của từ trong từng câu cụ thể.
### a. Từ in đậm: những
- Câu 1 – *"…muốn được thấy những điều mới mẻ."*: không phải trợ từ. Ở đây *những* là lượng từ (từ chỉ lượng), biểu thị số nhiều một cách khách quan: *những điều mới mẻ = nhiều điều mới mẻ*. Nó không nhấn mạnh hay đánh giá điều gì.
- Câu 2 – *"Nó mua những tám quyển truyện."*: là trợ từ. *Những* đi kèm số lượng "tám quyển truyện" để nhấn mạnh, đánh giá rằng số lượng đó là nhiều, vượt mức bình thường (bỏ *những* đi — "Nó mua tám quyển truyện" — câu vẫn đủ nghĩa, chỉ mất sắc thái đánh giá).
### b. Từ in đậm: ngay
- Câu 1 – *"Nó đoán ngay chuyện gì đã xảy ra."*: không phải trợ từ. *Ngay* ở đây nghĩa là lập tức, tức thì, bổ sung ý nghĩa thời gian cho hành động "đoán" (nó là phó từ), chứ không dùng để đánh giá sự vật.
- Câu 2 – *"Nhà tôi ở ngay cạnh trường."*: là trợ từ. *Ngay* đi kèm cụm chỉ vị trí "cạnh trường" để nhấn mạnh vị trí rất gần, sát (ngay = chính ngay chỗ đó).
### c. Từ in đậm: đến
- Câu 1 – *"…ngày nào người ta chẳng bán đến hàng nghìn con lạc đà!"*: là trợ từ. *Đến* đi kèm số lượng "hàng nghìn" để nhấn mạnh, đánh giá số lượng lớn đến mức bất ngờ.
- Câu 2 – *"Mùa đông sắp đến rồi."*: không phải trợ từ. *Đến* ở đây là động từ, chỉ sự xuất hiện/tới nơi của mùa đông theo thời gian (sắp đến = sắp tới).
### Kết luận
| Cặp | Trợ từ | Không phải trợ từ |
|---|---|---|
| a | *những* (những tám quyển truyện) | *những* (những điều mới mẻ) – lượng từ |
| b | *ngay* (ngay cạnh trường) | *ngay* (đoán ngay) – phó từ chỉ thời gian |
| c | *đến* (đến hàng nghìn con lạc đà) | *đến* (mùa đông sắp đến) – động từ |
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.