Sách giáo khoa Ngữ văn 6 Tập một

Giải Bài 3 trang 44 SGK Ngữ văn 6

Thực hành tiếng Việt   Gợi ý trả lời

Đề bài

Hãy chỉ ra những dòng thơ có sử dụng biện pháp tu từ so sánh trong khổ hai của bài thơ. Nêu tác dụng của biện pháp tu từ so sánh đó trong việc thể hiện nội dung khổ thơ.
(văn bản: Chuyện cổ tích về loài người (Xuân Quỳnh))

Gợi ý trả lời

a) Những dòng thơ có sử dụng biện pháp tu từ so sánh trong khổ hai

Trong khổ hai của bài thơ, các dòng thơ có sử dụng biện pháp so sánh là:

> *Cây cao bằng gang tay*
> *Lá cỏ bằng sợi tóc*
> *Cái hoa bằng cái cúc*

- Từ ngữ so sánh: từ *"bằng"*.
- Các cặp hình ảnh được đem ra so sánh:
- *Cây cao* — so sánh với *gang tay*.
- *Lá cỏ* — so sánh với *sợi tóc*.
- *Cái hoa* — so sánh với *cái cúc* (cái cúc áo).

b) Tác dụng của biện pháp so sánh trong việc thể hiện nội dung khổ thơ

- Những sự vật của thiên nhiên (cây, lá cỏ, bông hoa) vốn to lớn, rộng mở lại được so sánh với những vật nhỏ bé, gần gũi, thân thuộc với trẻ thơ (gang tay, sợi tóc, cái cúc áo). Cách so sánh ấy khiến cảnh vật hiện lên nhỏ xinh, non nớt, vừa mới sinh ra — đúng như buổi đầu của thế giới khi mọi thứ còn thật bé bỏng.
- Biện pháp so sánh giúp người đọc hình dung thế giới qua chính đôi mắt và cách cảm nhận của trẻ con: mọi vật đều được đo bằng những gì thân quen nhất với trẻ, cho thấy trẻ em là trung tâm, là thước đo của vạn vật.
- Nhờ đó, hình ảnh thơ trở nên cụ thể, sinh động, gần gũi và đáng yêu, vừa gợi hình vừa gợi cảm, thể hiện tình yêu thương trìu mến của tác giả dành cho trẻ thơ và cho buổi bình minh của sự sống.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.