Giải Câu 2 trang 92 SGK Ngữ văn 6
Đề bài
Phân biệt nghĩa của các từ in đậm trong những trường hợp sau. Theo em, đó có phải là những từ đồng âm hay không? Vì sao?
a. – Đường lên xứ Lạng bao xa?
– Những cây mía óng ả này chính là nguyên liệu để làm đường.
b. – Đứng bên ni đồng, ngó bên tê đồng, mênh mông bát ngát.
– Đứng bên tê đồng, ngó bên ni đồng, cũng bát ngát mênh mông.
(Ca dao)
Gợi ý trả lời
a.
- Từ đường trong câu "Đường lên xứ Lạng bao xa?" chỉ *con đường, lối đi* để người ta di chuyển từ nơi này đến nơi khác.
- Từ đường trong câu "Những cây mía óng ả này chính là nguyên liệu để làm đường" chỉ *chất kết tinh có vị ngọt* được chế biến từ mía (dùng để ăn, pha chế thức ăn, đồ uống).
→ Hai từ đường này có hình thức âm thanh giống nhau nhưng nghĩa hoàn toàn khác nhau, không có mối liên hệ nào với nhau. Vì vậy, đây là những từ đồng âm.
b.
- Từ đồng trong "Đứng bên ni đồng" và từ đồng trong "ngó bên tê đồng" đều chỉ *cánh đồng* (khoảng đất rộng, bằng phẳng để trồng trọt, cấy lúa).
→ Hai từ đồng này giống nhau cả về âm thanh lẫn nghĩa (cùng chỉ một sự vật là cánh đồng), chỉ là một từ được lặp lại chứ không phải hai từ khác nghĩa. Vì vậy, đây không phải là những từ đồng âm.
*(Lưu ý để phân biệt: từ đồng âm là những từ giống nhau về âm thanh nhưng nghĩa khác xa nhau, không liên quan; còn ở ý b, các từ vừa giống âm vừa giống nghĩa nên không thuộc trường hợp đồng âm.)*
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.