Giải Câu hỏi trang 49 SGK Ngữ văn 12

Gợi ý trả lời

Câu hỏi trước khi đọc (trang 49) — văn bản *Đàn ghi ta của Lor-ca* (Thanh Thảo).

Đây là câu hỏi mở nêu quan điểm cá nhân, vì vậy cần trình bày suy nghĩ riêng rồi dẫn một câu thơ/câu văn/danh ngôn để làm chỗ dựa. Có thể trả lời theo gợi ý sau:

a) Theo tôi, sứ mệnh cao cả của người nghệ sĩ là:

- Sáng tạo cái đẹp và làm giàu đời sống tinh thần cho con người: người nghệ sĩ dùng tài năng của mình để khám phá, nâng niu và lan tỏa cái đẹp, khơi dậy những rung cảm thẩm mĩ, bồi đắp tâm hồn cho người đọc, người nghe.
- Nói lên tiếng nói của lương tri, bênh vực con người và lẽ phải: nghệ thuật chân chính luôn hướng về con người, dám cất lên tiếng nói nhân đạo, đấu tranh cho tự do, công lí và những giá trị tốt đẹp — như chính Lor-ca, người nghệ sĩ đã dùng tiếng đàn và thơ ca để cách tân nghệ thuật và đấu tranh cho tự do của xứ sở Tây Ban Nha.
- Khát vọng đổi mới, cách tân nghệ thuật: người nghệ sĩ không lặp lại lối mòn mà luôn dấn thân tìm tòi, mở ra những con đường mới cho nghệ thuật, dù phải chấp nhận cô đơn hay hi sinh.

Tóm lại, sứ mệnh cao cả của người nghệ sĩ là dùng cái đẹp và tài năng của mình để thức tỉnh, nâng đỡ và hướng con người tới những giá trị chân – thiện – mĩ.

b) Dẫn chứng (chọn một trong các câu sau):

- Câu văn của Nam Cao trong truyện ngắn *Đời thừa*: *"Văn chương không cần đến những người thợ khéo tay, làm theo một vài kiểu mẫu đưa cho. Văn chương chỉ dung nạp những người biết đào sâu, biết tìm tòi, khơi những nguồn chưa ai khơi, và sáng tạo những cái gì chưa có."*
- Hoặc câu nói về thiên chức nghệ thuật của Nam Cao (trong *Trăng sáng*): *"Nghệ thuật không cần phải là ánh trăng lừa dối, không nên là ánh trăng lừa dối; nghệ thuật có thể chỉ là tiếng đau khổ kia, thoát ra từ những kiếp lầm than."*
- Hoặc danh ngôn: *"Nghệ thuật là tiếng nói của tình cảm"* (L. Tôn-xtôi).

Những câu trên đều khẳng định: người nghệ sĩ phải sáng tạo, phải gắn bó với nỗi niềm con người — đúng với tinh thần hình tượng Lor-ca trong bài thơ của Thanh Thảo.