Sách giáo khoa Ngữ văn 12 Tập một

Giải Câu hỏi trang 107 SGK Ngữ văn 12

Văn bản 2. Muối của rừng (Nguyễn Huy Thiệp)   Gợi ý trả lời

Đề bài

Chi tiết nói về sự chuyển đổi tâm trạng đột ngột của nhân vật có thể báo hiệu điều gì?
(văn bản: Muối của rừng - Nguyễn Huy Thiệp)

Gợi ý trả lời

Trả lời:

a) Nhận diện chi tiết: Trong "Muối của rừng", tâm trạng của nhân vật ông Diểu biến đổi liên tục và đột ngột trong suốt cuộc đi săn. Lúc đầu ông hào hứng, đắc thắng, thỏa mãn thú tính của người đi săn khi bắn trúng con khỉ đực; nhưng ngay sau đó ông lại thấy "run lên", "kinh hoàng", xấu hổ, ân hận, rồi chuyển sang thương xót, day dứt khi chứng kiến tình cảm của gia đình nhà khỉ (khỉ cái liều mình cứu khỉ đực, khỉ con lăn xuống vực). Cuối cùng ông cởi bỏ cả quần áo để băng bó và thả con khỉ về rừng.

b) Ý nghĩa báo hiệu: Sự chuyển đổi tâm trạng đột ngột ấy báo hiệu một quá trình thức tỉnh và chuyển biến trong nhận thức, nhân cách của nhân vật. Cụ thể:

- Nó cho thấy cuộc đấu tranh nội tâm giữa phần "thú" (bản năng chiếm đoạt, giết chóc) và phần "người" (lòng trắc ẩn, tình thương, sự tự vấn lương tâm) đang diễn ra quyết liệt trong con người ông Diểu.

- Nó dự báo trước sự thay đổi lớn ở kết thúc truyện: ông Diểu từ bỏ ý định săn bắn, buông bỏ thú tính để hướng về cái thiện, sự hòa hợp với thiên nhiên — một sự "tẩy rửa", thanh lọc tâm hồn (gắn với hình ảnh "muối của rừng", hoa tử huyền).

- Qua đó, chi tiết góp phần thể hiện chủ đề tư tưởng của tác phẩm: hành trình con người tìm lại thiên lương, sống hòa hợp, nhân ái với tự nhiên và với chính mình.

c) Nhận xét về nghệ thuật: Việc miêu tả những đột biến tâm trạng là thủ pháp khắc họa nhân vật từ bên trong, tạo kịch tính và chiều sâu tâm lí, đồng thời dẫn dắt mạch vận động của truyện tới sự "hóa giải" đầy tính nhân văn ở phần kết.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.