Giải Câu hỏi trang 24 SGK Ngữ văn 11
Đề bài
NGỮ LIỆU: Hắn về lớp này trông khác hẳn, mới đầu chẳng ai biết hắn là ai. Trông đặc như thằng săng đá! Cái đầu thì trọc lốc, cái răng cạo trắng hớn, cái mặt thì đen mà rất cơng cơng, hai mắt gườm gườm trông gớm chết! Hắn mặc quần nái đen với cái áo tây vàng. Cái ngực phanh, đầy những nét chạm trổ rồng, phượng với một ông tướng cầm chuỳ, cả hai cánh tay cũng thế. Trông gớm chết!
Vì sao Chí Phèo lại khiến dân làng Vũ Đại e sợ khi hắn mới từ nhà tù trở về làng?
Gợi ý trả lời
Lí do Chí Phèo khiến dân làng Vũ Đại e sợ khi mới từ nhà tù trở về:
a) Ngoại hình biến đổi dữ dằn, gớm ghiếc, mang dấu ấn của một kẻ liều lĩnh: Sau mấy năm ở tù, Chí trở về với một diện mạo "khác hẳn", đến mức "mới đầu chẳng ai biết hắn là ai". Nam Cao khắc họa bằng những chi tiết đầy ấn tượng: "Trông đặc như thằng săng đá! Cái đầu thì trọc lốc, cái răng cạo trắng hớn, cái mặt thì đen mà rất cơng cơng, hai mắt gườm gườm trông gớm chết!". Cách ăn mặc "quần nái đen với cái áo tây vàng", "cái ngực phanh, đầy những nét chạm trổ rồng, phượng với một ông tướng cầm chuỳ, cả hai cánh tay cũng thế" cho thấy hình hài một kẻ giang hồ, dữ tợn, bất cần. Chính vẻ ngoài lạ lẫm, gớm ghiếc ấy khiến dân làng vừa ngỡ ngàng vừa khiếp sợ.
b) Nhà tù thực dân đã biến người nông dân lương thiện thành con người tha hóa, hung hãn: Dân làng e sợ không chỉ vì vẻ bề ngoài mà còn vì cảm nhận được sự thay đổi trong bản chất con người Chí. Từ một anh canh điền hiền lành, lương thiện, Chí bị đẩy vào tù rồi trở về với dáng dấp một kẻ côn đồ, sẵn sàng gây gổ. Nhà tù thực dân đã "nhào nặn" lại con người Chí cả về hình hài lẫn tính cách.
c) Những hành vi ngang ngược, bất chấp ngay khi về làng: Chí về đến nơi là uống rượu say, rạch mặt ăn vạ, chửi bới, đập phá — những hành động liều lĩnh, bất chấp mạng sống khiến người dân vốn hiền lành, sợ phiền lụy phải tránh xa, kiêng dè.
=> Khái quát: Dân làng Vũ Đại e sợ Chí Phèo vì hắn trở về với một ngoại hình dữ dằn, gớm ghiếc chưa từng thấy, cùng bản chất đã bị nhà tù thực dân làm cho tha hóa thành một kẻ liều lĩnh, hung hãn, bất chấp tất cả. Qua đó, Nam Cao tố cáo xã hội thực dân nửa phong kiến đã hủy hoại cả nhân hình lẫn nhân tính của người nông dân lương thiện.
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.