Sách giáo khoa Ngữ văn 11 Tập hai

Giải Câu 2 trang 110 SGK Ngữ văn 11

Cộng đồng và cá thể (An-be Anh-xtanh)   Gợi ý trả lời

Đề bài

Tóm tắt những luận điểm cơ bản được triển khai trong văn bản.
(văn bản: Cộng đồng và cá thể – An-be Anh-xtanh)

Gợi ý trả lời

Tóm tắt những luận điểm cơ bản của văn bản *Cộng đồng và cá thể* (An-be Anh-xtanh):

Trong văn bản, Anh-xtanh bàn về mối quan hệ hai chiều giữa cá nhân và cộng đồng, qua đó khẳng định giá trị của mỗi cá thể trong đời sống xã hội. Có thể tóm tắt các luận điểm cơ bản được triển khai như sau:

a) Cá thể phụ thuộc sâu sắc vào cộng đồng. Con người vừa là một cá thể đơn độc, vừa là một sinh vật xã hội. Toàn bộ đời sống vật chất và tinh thần của mỗi người đều được thừa hưởng từ cộng đồng: lương thực, quần áo, nhà ở, công cụ lao động, ngôn ngữ, tri thức, cách tư duy... Vì thế, tách khỏi cộng đồng thì cá nhân không thể tồn tại và phát triển; ý nghĩa cuộc đời mỗi người gắn liền với mối liên hệ với những người khác.

b) Nhưng chính cá nhân (cá thể sáng tạo) mới là nguồn gốc của mọi tiến bộ. Những thành tựu lớn lao trong khoa học, nghệ thuật, kĩ thuật, tư tưởng... đều do các cá nhân độc lập, có nhân cách và năng lực sáng tạo thực hiện chứ không phải do "đám đông" tạo nên. Cộng đồng chỉ thật sự giàu có và phát triển khi nuôi dưỡng, phát huy được những cá nhân tự do, sáng tạo.

c) Cảnh báo về nguy cơ của xã hội hiện đại. Xã hội đương thời có xu hướng làm nghèo nàn, tầm thường hóa đời sống cá nhân: con người dễ bị cuốn theo tâm lí đám đông, bị tha hóa, suy giảm bản lĩnh, cá tính và phẩm chất đạo đức; vai trò của cá nhân sáng tạo bị xem nhẹ.

d) Mong muốn/định hướng của tác giả. Cần xây dựng một xã hội lành mạnh, trong đó vừa bảo đảm sự gắn kết, tương trợ của cộng đồng, vừa tôn trọng và phát huy tối đa tự do, nhân cách và năng lực sáng tạo của mỗi cá nhân — bởi sự phát triển của cộng đồng và sự phát triển của cá thể là điều kiện của nhau.

→ Khái quát: Văn bản triển khai luận điểm trung tâm về mối quan hệ gắn bó, tương hỗ giữa cộng đồng và cá thể: cá nhân sống nhờ cộng đồng, còn cộng đồng tiến bộ nhờ những cá nhân tự do, sáng tạo; vì vậy phải trân trọng, bồi dưỡng giá trị của mỗi con người.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.