Giải Câu hỏi trang 85 SGK Ngữ văn 11
Đề bài
Có bao giờ bạn băn khoăn khi phải phân biệt cái mới với cái cũ? Hãy chia sẻ trải nghiệm của mình.
(văn bản: Một thời đại trong thi ca (Trích Thi nhân Việt Nam 1932 – 1941) – Hoài Thanh)
Gợi ý trả lời
Gợi ý trả lời (câu hỏi trước khi đọc – chia sẻ trải nghiệm cá nhân)
Đây là câu hỏi mở nhằm khơi gợi trải nghiệm riêng, chuẩn bị tâm thế để đọc văn bản *Một thời đại trong thi ca* – nơi Hoài Thanh bàn về việc phân biệt "tinh thần Thơ mới" (cái mới) với thơ cũ. Vì vậy câu trả lời không có đáp án đúng – sai cố định; dưới đây là một hướng chia sẻ mẫu, bạn hãy thay bằng trải nghiệm thật của mình.
a) Có hay không sự băn khoăn?
Có. Trong thực tế, ranh giới giữa cái mới và cái cũ hiếm khi rạch ròi. Cái mới thường không xuất hiện hoàn toàn tách biệt mà nảy sinh ngay trong lòng cái cũ, mang theo không ít dấu vết của truyền thống; còn cái cũ cũng có khi vẫn tiếp tục biến đổi, làm mới mình. Vì thế, khi phải xác định đâu là mới, đâu là cũ, tôi thường lúng túng.
b) Một trải nghiệm cụ thể (ví dụ)
- Khi nghe một ca khúc phối lại (remake) từ bài hát xưa: giai điệu là cái cũ, cách hòa âm – tiết tấu lại rất mới, khiến tôi khó nói đó là "bài cũ" hay "bài mới".
- Khi đọc một bài thơ hiện đại nhưng vẫn dùng thể lục bát truyền thống: hình thức quen thuộc nhưng cảm xúc, hình ảnh lại mới mẻ.
- Hoặc trong đời sống: một phong tục được giữ lại nhưng thực hành theo cách khác trước.
c) Cách tôi vượt qua băn khoăn ấy
Tôi nhận ra không nên tìm sự khác biệt ở những biểu hiện vụn vặt, bề ngoài (một vài chi tiết, câu chữ, hình thức) vì ở đó cái mới và cái cũ luôn đan xen. Thay vào đó, nên nhìn vào tinh thần chung, cái cốt lõi, cái chi phối toàn bộ – tức so sánh "cái hay" của thời này với "cái hay" của thời kia ở chỗ hay nhất của mỗi bên. Đây cũng chính là tinh thần phương pháp mà Hoài Thanh đề xuất khi phân biệt Thơ mới với thơ cũ: lấy đại thể mà so sánh, nhìn vào tinh thần cốt lõi chứ không sa vào tiểu tiết.
*(Bạn hãy thay phần b bằng một trải nghiệm thật của bản thân để câu trả lời chân thực hơn.)*
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.