Sách giáo khoa Ngữ văn 11 Tập hai

Giải Bài 4 trang 74 SGK Ngữ văn 11

Trí thông minh nhân tạo (Ri-sát Oát-xơn)   Gợi ý trả lời

Đề bài

Theo bạn, việc trình bày những thông tin trái chiều về sự phát triển của trí thông minh nhân tạo và việc nêu lên những câu hỏi ở phần cuối văn bản cho thấy quan điểm, thái độ gì của tác giả?
(văn bản: Trí thông minh nhân tạo - Ri-sát Oát-xơn)

Gợi ý trả lời

Phân tích quan điểm, thái độ của tác giả Ri-sát Oát-xơn

Việc tác giả vừa trình bày những thông tin trái chiều về sự phát triển của trí thông minh nhân tạo, vừa nêu lên hàng loạt câu hỏi ở phần cuối văn bản không phải là biểu hiện của sự lúng túng hay thiếu chính kiến, mà cho thấy một cách viết và một thái độ rất đặc trưng của người viết văn bản thông tin có tính khoa học. Có thể nhận ra các điểm sau:

a) Thái độ khách quan, khoa học, tôn trọng sự thật.
Khi đặt cạnh nhau những thông tin trái chiều — một bên là những hứa hẹn tốt đẹp, những lợi ích to lớn mà trí thông minh nhân tạo có thể mang lại; một bên là những nguy cơ, hiểm họa mà nó có thể gây ra cho con người — tác giả cho thấy ông nhìn nhận vấn đề một cách đa chiều, toàn diện. Ông không tô hồng cũng không bôi đen, không áp đặt một kết luận có sẵn mà cung cấp cho người đọc đầy đủ các mặt của vấn đề để họ tự suy xét. Đây là thái độ khách quan, trung thực và tôn trọng người đọc.

b) Thái độ thận trọng, có trách nhiệm và giàu tinh thần cảnh báo.
Việc nêu ra các nguy cơ bên cạnh những lợi ích thể hiện sự tỉnh táo, thận trọng của một người hiểu rõ rằng mọi thành tựu khoa học — công nghệ đều có tính hai mặt. Tác giả ngầm nhắc nhở rằng sự phát triển của trí thông minh nhân tạo cần được kiểm soát, định hướng một cách có trách nhiệm, chứ không thể chạy theo một cách mù quáng.

c) Thái độ trăn trở, băn khoăn và tinh thần đối thoại, khơi gợi.
Việc kết thúc văn bản bằng những câu hỏi (thay vì một câu trả lời khẳng định) cho thấy bản thân tác giả cũng đang trăn trở, băn khoăn trước một vấn đề còn bỏ ngỏ, chưa có lời giải cuối cùng. Những câu hỏi ấy có tác dụng khơi gợi, buộc người đọc phải tiếp tục suy nghĩ, phải tham gia vào cuộc đối thoại và tự xác định thái độ, lựa chọn của mình trước tương lai của trí thông minh nhân tạo. Đây là cách viết tôn trọng vai trò chủ động của người đọc và cho thấy tinh thần dân chủ, cởi mở của tác giả.

Kết luận: Cách trình bày thông tin trái chiều và cách kết thúc bằng những câu hỏi thể hiện tác giả là người có cái nhìn khách quan, khoa học, thái độ thận trọng, có trách nhiệm trước một vấn đề lớn của nhân loại, đồng thời giàu tinh thần đối thoại — muốn cùng người đọc suy ngẫm chứ không áp đặt kết luận.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.