Sách giáo khoa Ngữ văn 10 Tập một

Giải Câu 7 trang 46 SGK Ngữ văn 10

Chùm thơ hai-cư (haiku) Nhật Bản   Gợi ý trả lời

Đề bài

Bạn cảm nhận như thế nào về hành trình “chậm rì” của con ốc trong bài thơ của Ít-sa?
(văn bản: Chùm thơ hai-cư của Ba-sô, Chi-y-ô, Ít-sa)

Gợi ý trả lời

Cảm nhận về hành trình "chậm rì" của con ốc trong bài thơ của Ít-sa

Bài thơ hai-cư của Ít-sa:

> *Chậm rì chậm rì*
> *kìa con ốc nhỏ*
> *trèo núi Phú-sĩ (Fu-ji)*

a) Hình ảnh con ốc và hành trình "chậm rì": Bài thơ dựng lên một tương phản đầy ấn tượng: con ốc – sinh vật nhỏ bé, chậm chạp bậc nhất – lại đang leo lên núi Phú-sĩ, ngọn núi cao nhất, thiêng liêng và hùng vĩ nhất của nước Nhật. Hai chữ "chậm rì" được lặp lại gợi nhịp bò lê từng chút một, tưởng như vô tận so với độ cao khổng lồ của ngọn núi. Sự chênh lệch giữa cái nhỏ bé – to lớn, chậm chạp – kì vĩ khiến người đọc vừa thấy thương, vừa thấy khâm phục.

b) Ý nghĩa, triết lí gửi gắm: Hành trình "chậm rì" của con ốc không gợi sự mệt mỏi hay tuyệt vọng, mà gợi lên vẻ đẹp của sự kiên trì, bền bỉ và tinh thần lặng lẽ tiến về phía trước. Dù chậm, con ốc vẫn không ngừng nhích lên; mỗi bước đi dù nhỏ vẫn là một bước đến gần đỉnh cao. Qua đó, nhà thơ nhắn gửi một bài học nhân sinh: trong cuộc sống, điều quan trọng không phải là nhanh hay chậm, mà là ý chí không bỏ cuộc; chỉ cần kiên nhẫn, mỗi người đều có thể chinh phục được những mục tiêu lớn lao, tưởng chừng vượt quá sức mình.

c) Cảm nhận riêng và tinh thần hai-cư: Em cảm thấy trân trọng và đồng cảm với con ốc nhỏ. Hành trình ấy khơi gợi niềm tin vào chính mình: hãy cứ đi, dù chậm, miễn là không dừng lại. Bài thơ cũng thể hiện đặc trưng của thơ hai-cư – chỉ qua một hình ảnh đời thường, giản dị, tác giả thể hiện cái nhìn trân trọng, yêu thương mọi sinh linh bé nhỏ trong thiên nhiên và gợi mở những suy ngẫm sâu xa về lẽ sống, để lại nhiều "khoảng trống" cho người đọc tự cảm, tự hiểu.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.