Sách giáo khoa Ngữ văn 10 Tập hai

Giải Câu hỏi trang 24 SGK Ngữ văn 10

Dục Thuý sơn (Nguyễn Trãi)   Gợi ý trả lời

Đề bài

Chia sẻ ngắn gọn ấn tượng của bạn về một bài thơ thể hiện cảm hứng ấy.
(văn bản: Dục Thuý sơn (Núi Dục Thuý) - Nguyễn Trãi)

Gợi ý trả lời

Gợi ý cách làm: Câu hỏi yêu cầu liên hệ, chia sẻ cảm nhận cá nhân về một bài thơ khác cùng thể hiện *cảm hứng trước vẻ đẹp thiên nhiên đất nước gắn với tâm sự, suy ngẫm của nhà thơ* — mạch cảm hứng làm nên nét đặc sắc của *Dục Thuý sơn*. Có thể chọn một bài tiêu biểu rồi trình bày ngắn gọn ấn tượng theo các ý sau:

Chọn bài thơ: *Cảnh ngày hè* (Bảo kính cảnh giới – bài 43) của Nguyễn Trãi.

a) Lí do chọn và điểm gặp gỡ với *Dục Thuý sơn*:

Cả hai bài đều kết tinh tình yêu thiên nhiên say đắm cùng tấm lòng của Nguyễn Trãi. Nếu *Dục Thuý sơn* mở ra vẻ đẹp kì thú, thanh tao của non nước "tiên cảnh" rồi lắng vào nỗi niềm hoài niệm (nhớ Trương Thiếu bảo, cảm khái trước bia đá rêu phong), thì *Cảnh ngày hè* lại chan hoà sức sống rực rỡ của mùa hè để rồi hướng tới khát vọng "dân giàu đủ". Đó là cùng một cảm hứng: thiên nhiên không chỉ để thưởng ngoạn mà còn là nơi gửi gắm tâm sự, lí tưởng của người quân tử.

b) Ấn tượng cụ thể:

Em ấn tượng nhất ở cách Nguyễn Trãi quan sát thiên nhiên bằng mọi giác quan và cảm nhận nó tràn đầy sức sống qua các động từ mạnh ("đùn đùn", "phun", "tiễn") — màu xanh của hoè, sắc đỏ của thạch lựu, hương sen theo gió. Bức tranh ấy cho thấy một tâm hồn tinh tế, giao cảm sâu sắc với tạo vật.

c) Giá trị khơi gợi:

Hai câu kết "Dẽ có Ngu cầm đàn một tiếng / Dân giàu đủ khắp đòi phương" khiến em xúc động vì đằng sau vẻ đẹp thiên nhiên là tấm lòng ưu ái với dân với nước không lúc nào nguôi. Cũng như *Dục Thuý sơn*, bài thơ cho thấy ở Nguyễn Trãi, tình yêu thiên nhiên luôn hoà quyện với tình yêu con người, đất nước — đó là điều làm nên vẻ đẹp nhân cách lớn của ông.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.