Giải Câu hỏi trang 109 SGK Ngữ văn 10
Đề bài
Tưởng tượng về hình ảnh Nữ Thần Mặt Trời.
(văn bản: Đăm Săn đi chinh phục Nữ Thần Mặt Trời (trích sử thi Đăm Săn, sử thi Ê-đê))
Gợi ý trả lời
Câu hỏi (trang 110): Tưởng tượng về hình ảnh Nữ Thần Mặt Trời.
Đây là câu hỏi mở, yêu cầu người đọc phát huy trí tưởng tượng dựa trên những gợi dẫn trong văn bản sử thi. Có thể hình dung và trình bày theo các ý sau:
a) Vẻ đẹp hình thể – rực rỡ, chói lọi, mang tầm vóc thần linh. Nữ Thần Mặt Trời hiện lên như một vị thần tuyệt mĩ: thân hình toả ánh sáng, da thịt sáng loá như ánh mặt trời, gót chân, bàn tay, khuôn mặt đều ngời ngời rạng rỡ. Nàng bước ra, cả gian nhà, cả bầu trời bừng sáng. Vẻ đẹp ấy vừa lộng lẫy, cao sang, vừa có sức làm choáng ngợp, khiến người anh hùng Đăm Săn – vốn dũng mãnh phi thường – cũng phải ngây ngất, say mê.
b) Trang phục và khí chất – quyền quý, cao vời, phi phàm. Có thể tưởng tượng nàng khoác xiêm y dệt bằng ánh sáng, lấp lánh sắc vàng, sắc đỏ của bình minh; đầu đội vầng hào quang, đi lại khoan thai mà uy nghi. Khí chất của nàng là khí chất của một đấng tối cao cai quản ánh sáng và sự sống, toát lên vẻ đẹp vừa gần gũi ấm áp (như mặt trời sưởi ấm muôn loài) vừa xa xôi, thiêng liêng, không thể với tới.
c) Ý nghĩa biểu tượng của hình ảnh. Nữ Thần Mặt Trời là hiện thân của cái đẹp lí tưởng, của khát vọng chinh phục những điều phi thường, cao cả mà con người (qua hình tượng Đăm Săn) luôn vươn tới. Vẻ đẹp chói loà, khó chinh phục của nàng cũng dự báo giới hạn của con người trước thiên nhiên, vũ trụ – điều lí giải cho kết cục Đăm Săn bị chết lún ở Rừng Sáp Đen trên đường trở về.
Gợi ý trình bày: Khi viết, nên dùng những hình ảnh so sánh, liên tưởng giàu sức gợi (ánh sáng, vàng, lửa, bình minh…), kết hợp cảm nhận riêng của bản thân để bức chân dung tưởng tượng vừa bám sát cảm hứng ngợi ca của sử thi, vừa sinh động, có dấu ấn cá nhân.
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.