Giải Câu hỏi trang 34 SGK Lịch sử và Địa lí 8
Đề bài
Khai thác lược đồ hình 7.1 và thông tin trong mục, hãy cho biết thời gian bùng nổ, diễn biến chính của một số cuộc khởi nghĩa tiêu biểu trong phong trào nông dân Đàng Ngoài thế kỉ XVIII.
Gợi ý trả lời
Dựa vào lược đồ hình 7.1 và thông tin trong mục, một số cuộc khởi nghĩa tiêu biểu trong phong trào nông dân Đàng Ngoài thế kỉ XVIII:
a) Khởi nghĩa Nguyễn Danh Phương (1740 – 1751)
- Thời gian bùng nổ: năm 1740.
- Diễn biến chính: Nguyễn Danh Phương tập hợp nghĩa quân, lấy núi Tam Đảo (Vĩnh Phúc) làm căn cứ và mở rộng hoạt động sang các trấn Sơn Tây, Tuyên Quang. Năm 1751, cuộc khởi nghĩa bị quân Trịnh đàn áp, Nguyễn Danh Phương bị bắt, khởi nghĩa thất bại.
b) Khởi nghĩa Nguyễn Hữu Cầu (1741 – 1751)
- Thời gian bùng nổ: năm 1741.
- Diễn biến chính: Cuộc khởi nghĩa nổ ra ở Đồ Sơn (Hải Phòng), sau đó lan ra vùng Kinh Bắc, uy hiếp kinh thành Thăng Long rồi mở rộng xuống Sơn Nam, Thanh Hoá, Nghệ An. Nghĩa quân lấy khẩu hiệu "Lấy của nhà giàu chia cho người nghèo" nên được dân chúng ủng hộ. Đến năm 1751, khởi nghĩa bị dập tắt.
c) Khởi nghĩa Hoàng Công Chất (1739 – 1769)
- Thời gian bùng nổ: năm 1739.
- Diễn biến chính: Khởi đầu hoạt động ở vùng Sơn Nam, sau đó Hoàng Công Chất chuyển lên vùng Tây Bắc, xây dựng căn cứ ở Điện Biên. Nghĩa quân có công bảo vệ vùng biên giới và giúp dân ổn định cuộc sống. Năm 1769, sau khi Hoàng Công Chất mất, khởi nghĩa bị dập tắt.
d) Khởi nghĩa Lê Duy Mật (1738 – 1770)
- Thời gian bùng nổ: năm 1738.
- Diễn biến chính: Lê Duy Mật hoạt động ở vùng Thanh Hoá, Nghệ An trong thời gian dài. Đến năm 1770, cuộc khởi nghĩa bị quân Trịnh đàn áp và thất bại.
Nhận xét chung: Các cuộc khởi nghĩa nông dân Đàng Ngoài thế kỉ XVIII diễn ra liên tục, kéo dài, trên địa bàn rộng (từ đồng bằng đến miền núi), thu hút đông đảo nông dân tham gia. Tuy đều lần lượt thất bại nhưng đã giáng đòn mạnh vào chính quyền phong kiến Lê – Trịnh, làm lung lay nền thống trị của chúa Trịnh.
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.