Giải Câu hỏi trang 36 SGK Lịch sử 12

Gợi ý trả lời

Phân tích ý nghĩa lịch sử của Cách mạng tháng Tám năm 1945

Khai thác thông tin trong mục kết hợp với Tư liệu 2 (lời nhận định của Chủ tịch Hồ Chí Minh), có thể phân tích ý nghĩa lịch sử của Cách mạng tháng Tám năm 1945 trên hai phương diện: đối với dân tộc Việt Nam và đối với thế giới.

a) Đối với dân tộc Việt Nam

- Cách mạng tháng Tám năm 1945 đã đập tan ách thống trị của thực dân Pháp trong gần một thế kỉ và ách thống trị của phát xít Nhật, lật đổ chế độ phong kiến tồn tại hàng nghìn năm, lập nên nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa — nhà nước công nông đầu tiên ở Đông Nam Á.

- Cách mạng đã mở ra một kỉ nguyên mới trong lịch sử dân tộc: kỉ nguyên độc lập, tự do; nhân dân lao động từ thân phận nô lệ trở thành người làm chủ đất nước, làm chủ vận mệnh của mình; kỉ nguyên giải phóng dân tộc gắn liền với giải phóng xã hội.

- Thắng lợi đó khẳng định vai trò lãnh đạo của Đảng Cộng sản Đông Dương và Chủ tịch Hồ Chí Minh; như Tư liệu 2 nêu rõ, đây là lần đầu tiên "một Đảng mới 15 tuổi đã lãnh đạo cách mạng thành công, đã nắm chính quyền toàn quốc" — thể hiện sức mạnh của khối đại đoàn kết toàn dân và đường lối cách mạng đúng đắn, sáng tạo.

b) Đối với thế giới

- Cách mạng tháng Tám là thắng lợi của một dân tộc thuộc địa nhỏ bé tự giải phóng khỏi ách đế quốc, thực dân, góp phần vào thắng lợi chung của cuộc đấu tranh chống chủ nghĩa phát xít trong Chiến tranh thế giới thứ hai.

- Thắng lợi này cổ vũ mạnh mẽ phong trào giải phóng dân tộc ở các nước thuộc địa và nửa thuộc địa trên thế giới; như Tư liệu 2 khẳng định, không chỉ nhân dân Việt Nam mà "những dân tộc bị áp bức nơi khác cũng có thể tự hào", bởi đây là lần đầu tiên trong lịch sử cách mạng của các dân tộc thuộc địa và nửa thuộc địa giành được thắng lợi trọn vẹn, nắm được chính quyền toàn quốc.

- Qua đó, Cách mạng tháng Tám đã để lại nhiều bài học kinh nghiệm quý báu cho phong trào cách mạng thế giới, chứng minh tính đúng đắn của con đường cách mạng vô sản ở một nước thuộc địa.