Sách giáo khoa Giáo dục kinh tế và pháp luật 12

Giải Luyện tập 4 trang 73 SGK Giáo dục kinh tế và pháp luật 12

Bài 9. Quyền và nghĩa vụ của công dân về sở hữu tài sản và tôn trọng tài sản của người khác   Gợi ý trả lời

Đề bài

Em hãy đọc các tình huống dưới đây và trả lời câu hỏi:

a. Anh C là nhân viên phục vụ bàn ở một nhà hàng sang trọng. Khi đang dọn bàn, anh C phát hiện trên bàn của một vị khách có để quên một chiếc đồng hồ. Anh C không báo lại sự việc với quản lí mà đem bán chiếc đồng hồ để lấy tiền.

1/ Em có nhận xét gì về hành vi của anh C?

2/ Theo em, trong tình huống này, hành vi của anh C có thể phải chịu hậu quả gì?

3/ Nếu là anh C, trong tình huống này, em sẽ làm gì để thực hiện đúng nghĩa vụ tôn trọng tài sản của người khác?

b. Chị G vay của vợ chồng ông P một khoản tiền để đầu tư kinh doanh. Do kinh doanh thua lỗ, chị G không có khả năng trả nợ và phải bỏ trốn. Vợ chồng ông P không tìm được chị G nên đã dẫn theo một số thanh niên tới nhà bố mẹ
1/ Em có nhận xét gì về hành vi của các chủ thể trong tình huống trên?

2/ Nếu là vợ chồng ông P, trong tình huống này, em sẽ làm gì để thực hiện đúng quy định của pháp luật về quyền sở hữu đối với tài sản của mình và tôn trọng tài sản của người khác?

Gợi ý trả lời

a.

1/ Nhận xét về hành vi của anh C:

Hành vi của anh C là sai trái, vi phạm pháp luật và trái với đạo đức. Chiếc đồng hồ của vị khách để quên vẫn thuộc quyền sở hữu của người khách đó; anh C chỉ là người nhặt được tài sản bị bỏ quên. Theo nghĩa vụ tôn trọng tài sản của người khác, anh C phải thông báo, giao nộp lại cho người quản lí để tìm và trả lại cho chủ sở hữu. Việc anh C không báo cáo mà tự ý đem bán chiếc đồng hồ để lấy tiền là hành vi chiếm đoạt tài sản của người khác một cách trái pháp luật, xâm phạm quyền sở hữu hợp pháp của vị khách.

2/ Hậu quả anh C có thể phải chịu:

- Phải trả lại tài sản hoặc bồi thường giá trị chiếc đồng hồ cho chủ sở hữu.
- Bị nhà hàng xử lí kỉ luật, có thể bị buộc thôi việc, mất uy tín, mất việc làm.
- Tùy theo giá trị tài sản và mức độ vi phạm, anh C có thể bị xử phạt hành chính hoặc bị truy cứu trách nhiệm hình sự về hành vi chiếm giữ trái phép tài sản của người khác.
- Bị xã hội lên án, mất lòng tin của mọi người.

3/ Nếu là anh C, em sẽ:

Ngay khi phát hiện chiếc đồng hồ khách để quên, em sẽ giữ nguyên hiện trạng và báo ngay cho người quản lí để lập biên bản, thông báo tìm người khách và trả lại tài sản cho chủ sở hữu. Nếu chưa tìm được chủ, phải giao nộp cho người có trách nhiệm (quản lí nhà hàng, cơ quan công an) theo đúng quy định. Làm như vậy là thực hiện đúng nghĩa vụ tôn trọng tài sản của người khác, vừa đúng pháp luật vừa giữ được phẩm chất trung thực.

b.

1/ Nhận xét về hành vi của các chủ thể:

- Chị G: Vay tiền của vợ chồng ông P để kinh doanh là quan hệ dân sự hợp pháp, nhưng khi thua lỗ, chị G không trả nợ mà bỏ trốn là hành vi vi phạm nghĩa vụ trả nợ (nghĩa vụ dân sự), thiếu trách nhiệm, trốn tránh nghĩa vụ của mình. Nếu bỏ trốn nhằm chiếm đoạt số tiền đã vay thì còn có thể bị coi là hành vi vi phạm pháp luật nghiêm trọng hơn.
- Vợ chồng ông P: Việc ông P bị chị G nợ tiền và muốn đòi lại là quyền chính đáng. Tuy nhiên, việc dẫn theo một số thanh niên tới nhà bố mẹ chị G để gây sức ép, đe dọa, đòi nợ là hành vi sai trái, vi phạm pháp luật: bố mẹ chị G không phải là người vay nợ, tài sản của họ được pháp luật bảo vệ; hành vi này có thể xâm phạm chỗ ở, gây rối trật tự, đe dọa, xâm phạm tài sản và quyền của người khác.

2/ Nếu là vợ chồng ông P, em sẽ:

Để vừa bảo vệ quyền sở hữu đối với số tiền của mình, vừa tôn trọng tài sản và quyền của người khác, em sẽ giải quyết bằng con đường hợp pháp: thu thập, giữ lại các giấy tờ, bằng chứng về khoản vay (giấy vay nợ, tin nhắn, chuyển khoản…); làm đơn khởi kiện ra Tòa án hoặc trình báo, tố giác với cơ quan công an nếu có dấu hiệu chị G bỏ trốn nhằm chiếm đoạt tài sản, để cơ quan nhà nước có thẩm quyền giải quyết và buộc chị G trả nợ. Tuyệt đối không tự ý dùng vũ lực, đe dọa, kéo người đến nhà người thân của chị G hay chiếm giữ tài sản của người khác, vì đó là hành vi vi phạm pháp luật.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.