Giải Câu hỏi trang 41 SGK Giáo dục kinh tế và pháp luật 10
Đề bài
1/ Các hộ kinh doanh đã được hưởng quyền lợi gì khi thực hiện pháp luật về thuế?
2/ N.T.T.H đã vi phạm nghĩa vụ nào của công dân trong việc thực hiện pháp luật về thuế?
3/ Em hãy nêu một số quyền và nghĩa vụ cơ bản của công dân trong việc thực hiện pháp luật về thuế và cho ví dụ minh hoạ.
Gợi ý trả lời
1/ Quyền lợi mà các hộ kinh doanh được hưởng khi thực hiện pháp luật về thuế
Khi nghiêm túc thực hiện pháp luật về thuế (đăng ký, kê khai, nộp thuế đầy đủ, đúng hạn), các hộ kinh doanh đã được hưởng những quyền lợi sau:
- Được cơ quan thuế hướng dẫn, hỗ trợ, tư vấn để thực hiện việc nộp thuế; được cung cấp thông tin, tài liệu để thực hiện nghĩa vụ và lợi ích về thuế.
- Được hưởng các ưu đãi về thuế, được hoàn thuế theo quy định của pháp luật (miễn, giảm thuế khi thuộc diện được ưu đãi).
- Được Nhà nước bảo đảm môi trường kinh doanh ổn định, công bằng, minh bạch; được pháp luật bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp.
- Được giữ bí mật thông tin theo quy định; được hưởng các dịch vụ công và phúc lợi xã hội do nguồn thu từ thuế mang lại (an ninh, trật tự, hạ tầng, giáo dục, y tế…).
→ Nhờ thực hiện tốt nghĩa vụ thuế, hộ kinh doanh vừa làm ăn hợp pháp, yên tâm phát triển, vừa được hưởng các lợi ích chính đáng mà Nhà nước bảo đảm.
2/ Nghĩa vụ mà N.T.T.H đã vi phạm
N.T.T.H đã vi phạm nghĩa vụ nộp thuế của công dân, cụ thể là:
- Không kê khai trung thực, đầy đủ và không nộp thuế đúng, đủ, đúng thời hạn cho Nhà nước (gian lận, giấu doanh thu, trốn thuế).
- Không chấp hành đúng quy định của pháp luật về đăng ký thuế, chế độ hóa đơn, chứng từ, sổ sách kế toán.
→ Đây là hành vi trốn thuế — vi phạm pháp luật về thuế, gây thất thu cho ngân sách nhà nước và phải chịu trách nhiệm pháp lí (bị truy thu, xử phạt, nặng có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự).
3/ Một số quyền và nghĩa vụ cơ bản của công dân trong thực hiện pháp luật về thuế
*a) Quyền của công dân về thuế:*
- Được hướng dẫn, hỗ trợ, cung cấp thông tin, tài liệu để thực hiện nghĩa vụ thuế.
*Ví dụ:* Chị M mới mở cửa hàng được cán bộ thuế hướng dẫn cách kê khai và nộp thuế qua mạng.
- Được hưởng ưu đãi thuế, miễn, giảm, hoàn thuế theo quy định.
*Ví dụ:* Doanh nghiệp của anh K được giảm thuế thu nhập vì hoạt động trong lĩnh vực được Nhà nước khuyến khích.
- Được giữ bí mật thông tin; được khiếu nại, tố cáo, khởi kiện về thuế khi quyền lợi bị xâm phạm.
*Ví dụ:* Ông H làm đơn khiếu nại khi cho rằng mình bị tính thuế chưa đúng.
*b) Nghĩa vụ của công dân về thuế:*
- Đăng ký thuế, kê khai thuế trung thực, chính xác và nộp thuế đầy đủ, đúng hạn.
*Ví dụ:* Anh P chủ cửa hàng điện máy kê khai đúng doanh thu và nộp thuế đầy đủ hằng tháng.
- Chấp hành chế độ kế toán, sử dụng hóa đơn, chứng từ đúng quy định.
*Ví dụ:* Siêu thị X xuất hóa đơn cho khách và lưu giữ chứng từ đầy đủ.
- Cung cấp thông tin chính xác, chấp hành quyết định, thông báo, yêu cầu của cơ quan quản lí thuế.
*Ví dụ:* Khi cơ quan thuế kiểm tra, bà T cung cấp đầy đủ sổ sách, hóa đơn theo yêu cầu.
→ Thực hiện tốt quyền và nghĩa vụ về thuế vừa bảo vệ lợi ích hợp pháp của bản thân, vừa góp phần xây dựng nguồn ngân sách nhà nước để phát triển đất nước.
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.