Giải Câu hỏi trang 26 SGK Khoa học tự nhiên 9

Lời giải

Giải thích hiện tượng dựa vào sự truyền thẳng và sự khúc xạ ánh sáng:

a) Trường hợp hình a (cốc không có nước): Trong một môi trường trong suốt và đồng tính (không khí), ánh sáng truyền đi theo đường thẳng. Tia sáng từ đồng xu đi thẳng, nhưng bị thành cốc che khuất nên không thể đi tới mắt. Vì không có tia sáng nào từ đồng xu truyền được đến mắt nên ta không nhìn thấy đồng xu.

b) Trường hợp hình b (đã rót nước vào cốc): Lúc này tia sáng từ đồng xu truyền trong nước đi tới mặt phân cách giữa nước và không khí. Tại mặt nước, tia sáng bị khúc xạ (gãy khúc): khi truyền từ nước (chiết quang hơn) sang không khí (chiết quang kém hơn), góc khúc xạ lớn hơn góc tới, nên tia sáng bị lệch (bẻ cong) ra xa pháp tuyến và đổi hướng truyền. Nhờ sự khúc xạ này, tia sáng từ đồng xu sau khi ló ra khỏi mặt nước đã truyền tới được mắt. Do đó, tuy vẫn giữ nguyên vị trí mắt và cốc, ta lại nhìn thấy đồng xu.

Kết luận: Chính hiện tượng khúc xạ ánh sáng ở mặt phân cách giữa nước và không khí đã làm đổi hướng tia sáng từ đồng xu, giúp tia sáng tới được mắt nên ta nhìn thấy đồng xu khi trong cốc có nước.

Đáp số