Sách giáo khoa Khoa học tự nhiên 9

Giải Hoạt động trang 138 SGK Khoa học tự nhiên 9

Bài 31. Protein   Đã kiểm chéo

Đề bài

Hình 31.1 mô tả một số amino acid (alanine và glycine) và một đoạn mạch protein tạo thành từ các amino acid này. Quan sát Hình 31.1 và thực hiện các yêu cầu sau:
1. Điểm giống và khác nhau giữa các amino acid này là gì?
2. Các amino acid này đã kết hợp lại với nhau hình thành protein bằng cách nào?

Bài có hình vẽ / bảng trong sách — xem ở trang 138 · mở sách.
Hình trong bài (mô tả bằng lời):

Hình 31.1 - Amino acid và protein. Phần trên: công thức cấu tạo của hai amino acid. Alanine: H2N−C∣CH3H−COOHH_2N-\overset{\underset{H}{\overset{CH_3}{|}}}{C}-\overset{OH}{\underset{O}{C}} (nhóm −NH2-NH_2, nguyên tử C trung tâm liên kết với nhóm CH3CH_3 và H, nhóm carboxyl −COOH-COOH). Glycine: H2N−C∣HH−COOHH_2N-\overset{\underset{H}{\overset{H}{|}}}{C}-\overset{OH}{\underset{O}{C}} (tương tự nhưng gốc là H thay cho CH3CH_3). Mũi tên đi xuống thành 'Một đoạn mạch protein': chuỗi ⋯−HN−CCH3H−CO−NH−CHH−CO−⋯\cdots-HN-\overset{\underset{H}{CH_3}}{C}-\overset{O}{C}-NH-\overset{\underset{H}{H}}{C}-\overset{O}{C}-\cdots; nhóm −C(=O)−NH−-C(=O)-NH- nối giữa hai gốc amino acid được chú thích là 'Liên kết peptide'.

Lời giải

1. Điểm giống và khác nhau giữa các amino acid

- Giống nhau: Trong phân tử của cả alanine và glycine đều có hai nhóm chức giống nhau gắn vào cùng một nguyên tử carbon trung tâm: một nhóm amino −NH2-NH_2 và một nhóm carboxyl −COOH-COOH. Vì vậy chúng đều là amino acid.

- Khác nhau: Phần gốc (nhóm thế) liên kết với nguyên tử carbon trung tâm khác nhau:
- Ở alanine, gốc là nhóm −CH3-CH_3.
- Ở glycine, gốc chỉ là nguyên tử −H-H.

2. Cách các amino acid kết hợp tạo thành protein

Các amino acid kết hợp với nhau theo cách: nhóm carboxyl −COOH-COOH của amino acid này phản ứng với nhóm amino −NH2-NH_2 của amino acid kia, tách ra một phân tử nước (H2OH_2O) và tạo thành liên kết −CO−NH−-CO-NH- gọi là liên kết peptide.

Nhiều amino acid lần lượt kết hợp với nhau bằng các liên kết peptide tạo thành chuỗi (mạch) dài, hình thành nên phân tử protein.

Đáp số

Giống: đều có nhóm −NH2-NH_2 và nhóm −COOH-COOH gắn vào C trung tâm. Khác: gốc của alanine là −CH3-CH_3, của glycine là −H-HKết hợp bằng liên kết peptide −CO−NH−-CO-NH- (nhóm −COOH-COOH của amino acid này nối với nhóm −NH2-NH_2 của amino acid kia, tách ra H2OH_2O)

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.