Sách giáo khoa Khoa học tự nhiên 9

Giải Hoạt động trang 125 SGK Khoa học tự nhiên 9

Bài 24. Acetic acid   Đã kiểm chéo

Đề bài

Nghiên cứu phản ứng ester hoá của acetic acid với ethylic alcohol.
Phản ứng ester hoá của acetic acid và ethylic alcohol được thực hiện như sau:
– Cho 2 mL ethylic alcohol và 2 mL acetic acid đặc vào ống nghiệm, lắc đều hỗn hợp.
– Thêm 1 mL dung dịch H2SO4H_2SO_4 đặc, lắc nhẹ để các chất trộn đều với nhau.
– Kẹp ống nghiệm rồi đặt vào cốc nước nóng (khoảng 60 °C – 70 °C), thỉnh thoảng lắc ống nghiệm để trộn đều hỗn hợp. Sau khoảng 5 phút, để nguội hỗn hợp rồi đổ sang ống nghiệm khác chứa 5 mL dung dịch muối ăn bão hoà thấy xuất hiện lớp chất lỏng ở phía trên, không màu, có mùi thơm nhẹ.
Chú ý: Dung dịch H2SO4H_2SO_4 đặc có thể gây bỏng nên cẩn thận trọng khi sử dụng.
Thực hiện yêu cầu sau:
Dựa vào dấu hiệu nào để khẳng định có phản ứng hoá học xảy ra giữa acetic acid và ethylic alcohol?

Lời giải

Dấu hiệu khẳng định có phản ứng hoá học xảy ra:

Sau khi tiến hành thí nghiệm, ta thấy xuất hiện một lớp chất lỏng mới nổi ở phía trên dung dịch muối ăn bão hoà: lớp chất lỏng này không màu, có mùi thơm nhẹ và không tan (tách lớp) trong dung dịch muối ăn bão hoà.

Chất lỏng mới này có tính chất (mùi thơm, không tan trong dung dịch muối, nhẹ hơn nên nổi lên trên) khác hẳn với các chất ban đầu là acetic acid và ethylic alcohol (đều tan tốt trong nước, acetic acid có mùi chua đặc trưng).

Sự tạo thành một chất mới có tính chất khác với các chất ban đầu chính là dấu hiệu chứng tỏ đã có phản ứng hoá học xảy ra giữa acetic acid và ethylic alcohol. Chất mới tạo thành là ester (ethyl acetate) có mùi thơm:

CH3COOH+C2H5OH→H2SO4 đặc, toCH3COOC2H5+H2OCH_3COOH + C_2H_5OH \xrightarrow{H_2SO_4\ đặc,\ t^o} CH_3COOC_2H_5 + H_2O

Đáp số

Xuất hiện lớp chất lỏng mới (ester) nổi ở trên, không màu, có mùi thơm nhẹ, không tan trong dung dịch muối ăn bão hoà — là chất mới khác các chất ban đầu, chứng tỏ có phản ứng hoá học xảy ra

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.