Giải Hoạt động trang 99 SGK Khoa học tự nhiên 6
Đề bài
Dựa trên hình dạng và cấu tạo của virus mà em đã học, quan sát các hình trong bảng, nêu tên các thành phần được chú thích trong hình và hoàn thành bảng theo mẫu sau:
| Tên virus | Hình ảnh virus | Tên thành phần cấu tạo virus |
|---|---|---|
| HIV | (hình, chú thích 1 và 2) | 1. ? ? ? 2. ? ? ? |
| Sởi | (hình, chú thích 1 và 2) | 1. ? ? ? 2. ? ? ? |
| Dại | (hình, chú thích 1 và 2) | 1. ? ? ? 2. ? ? ? |
| Dengue (gây bệnh sốt xuất huyết) | (hình, chú thích 1 và 2) | 1. ? ? ? 2. ? ? ? |
Bảng gồm 4 loại virus, mỗi loại có một hình vẽ cấu tạo với hai vị trí được đánh số chú thích 1 và 2 cần gọi tên. HIV: dạng hình cầu, bên ngoài có các gai nhô ra, bên trong là lõi hình chóp (nón) chứa vật chất di truyền; chú thích 1 trỏ vào phần lõi/vật chất di truyền bên trong, chú thích 2 trỏ vào lớp vỏ ngoài có gai. Sởi: dạng hình cầu, vỏ ngoài có gai bao quanh, bên trong là vật chất di truyền dạng sợi cuộn xoắn; chú thích 1 trỏ phần bên trong, chú thích 2 trỏ lớp vỏ ngoài. Dại: dạng hình que (hình viên đạn) thuôn một đầu, bên trong là vật chất di truyền dạng sợi xoắn lò xo, bao ngoài là lớp vỏ có gai; chú thích 1 trỏ vỏ ngoài, chú thích 2 trỏ phần bên trong. Dengue: dạng hình cầu, vỏ ngoài có các gai protein, bên trong chứa vật chất di truyền dạng sợi; chú thích 1 trỏ lớp vỏ ngoài có gai, chú thích 2 trỏ phần vật chất di truyền bên trong.
Lời giải
## Bài 29. Virus — Hoàn thành bảng thành phần cấu tạo
Kiến thức nền (SGK KHTN 6 – Kết nối tri thức): Virus có cấu tạo rất đơn giản, gồm hai thành phần cơ bản:
- Vật chất di truyền (lõi là DNA hoặc RNA) nằm ở phía trong.
- Vỏ protein bao bên ngoài lõi.
Một số virus như HIV, sởi, dại, Dengue còn có thêm vỏ ngoài — lớp bao ngoài cùng, trên đó có các gai (gai glycoprotein) giúp virus bám vào tế bào vật chủ. Dấu hiệu nhận ra vỏ ngoài trong hình chính là các gai nhô ra.
Căn cứ vào vị trí mũi tên chú thích trong từng hình (số trỏ vào phần trong hay lớp có gai bên ngoài), ta xác định được:
1. HIV – hình cầu, lõi hình nón bên trong, vỏ ngoài có gai
- Chú thích 1 → phần lõi bên trong ⟶ Vật chất di truyền
- Chú thích 2 → lớp bao ngoài cùng có gai ⟶ Vỏ ngoài
2. Sởi – hình cầu, vật chất di truyền dạng sợi cuộn xoắn bên trong, vỏ ngoài có gai
- Chú thích 1 → phần bên trong ⟶ Vật chất di truyền
- Chú thích 2 → lớp vỏ bao quanh có gai ⟶ Vỏ ngoài
3. Dại – hình que (viên đạn), vật chất di truyền dạng sợi xoắn bên trong, vỏ ngoài có gai
- Chú thích 1 → lớp vỏ bao ngoài có gai ⟶ Vỏ ngoài
- Chú thích 2 → phần lõi bên trong ⟶ Vật chất di truyền
4. Dengue (gây sốt xuất huyết) – hình cầu, vỏ ngoài có gai protein, vật chất di truyền bên trong
- Chú thích 1 → lớp vỏ ngoài có gai ⟶ Vỏ ngoài
- Chú thích 2 → phần bên trong ⟶ Vật chất di truyền
Bảng hoàn chỉnh:
| Tên virus | Tên thành phần cấu tạo virus |
|---|---|
| HIV | 1. Vật chất di truyền 2. Vỏ ngoài |
| Sởi | 1. Vật chất di truyền 2. Vỏ ngoài |
| Dại | 1. Vỏ ngoài 2. Vật chất di truyền |
| Dengue | 1. Vỏ ngoài 2. Vật chất di truyền |
Nhận xét: Dù hình dạng khác nhau (hình cầu như HIV, sởi, Dengue; hình que như virus dại), cả bốn virus được chú thích đều gồm hai bộ phận là vật chất di truyền (ở lõi bên trong) và vỏ ngoài (lớp bao ngoài cùng có gai). Vị trí số 1 và 2 thay đổi tuỳ theo hình vẽ.
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.