Sách giáo khoa Khoa học 4

Giải Câu 2 trang 27 SGK Khoa học 4

Bài 5. Gió, bão và phòng chống bão   Gợi ý trả lời

Đề bài

Dự đoán cấp gió và nêu tác động của gió trong mỗi hình.

Bài có hình vẽ / bảng trong sách — xem ở trang 27 · mở sách.
Hình trong bài (mô tả bằng lời):

Hình 5 gồm năm tranh (a, b, c, d, e) vẽ cùng một ngôi nhà mái ngói, một cây dừa và một lá cờ trên cột, với mức gió tăng dần:
- a: Trời lặng, cây dừa đứng thẳng, lá cờ rủ gần như buông thõng xuống, nhà cửa nguyên vẹn, khói bốc thẳng lên.
- b: Gió nhẹ, tàu lá dừa hơi nghiêng, lá cờ bắt đầu bay phất phơ, nhà vẫn nguyên vẹn.
- c: Gió mạnh hơn, cây dừa nghiêng rõ, lá cờ bay căng ngang, một vài viên ngói bắt đầu bị tốc.
- d: Gió rất mạnh, cây dừa oằn cong mạnh, lá cờ bị rách, nhiều viên ngói và mảnh vỡ bị thổi bay tung trong không khí, cột cờ gãy nghiêng.
- e: Gió cực mạnh như bão lớn, cây dừa bị bật gốc đổ rạp, ngôi nhà bị phá hủy, các mảnh vỡ bay khắp nơi.

Trang còn kèm bảng mô tả tác động của gió tương ứng với cấp gió để đối chiếu:

| Cấp gió | Tác động của gió |
|---|---|
| 0 – 3 | Gió nhẹ. Không gây nguy hại. |
| 4 – 5 | Cây nhỏ có lá bắt đầu lay động, ảnh hưởng đến lúa đang phơi màu. Biển hơi động; thuyền đánh cá bị chao nghiêng, phải cuốn bớt buồm. |
| 6 – 7 | Cây cối rung chuyển. Khó đi ngược gió. Biển động; nguy hiểm đối với tàu, thuyền. |
| 8 – 9 | Gió làm gãy cành cây, tốc mái nhà gây thiệt hại về nhà cửa; không thể đi ngược gió. Biển động rất mạnh, rất nguy hiểm đối với tàu, thuyền. |
| 10 – 11 | Làm đổ cây cối, nhà cửa, cột điện; gây thiệt hại rất nặng. Biển động dữ dội, làm đắm tàu biển. |
| 12 – 17 | Sức phá hoại cực kì lớn. Sóng biển cực kì mạnh, đánh đắm tàu biển có trọng tải lớn. |

Gợi ý trả lời

Đối chiếu dấu hiệu quan sát được trong mỗi hình với bảng mô tả tác động của gió, ta dự đoán cấp gió và nêu tác động như sau:

a) Trời lặng, cây dừa đứng thẳng, lá cờ buông rủ, khói bốc thẳng lên, nhà cửa nguyên vẹn.
→ Đây là lúc gió rất nhẹ, ứng với cấp 0 – 3.
*Tác động:* Gió nhẹ, không gây nguy hại.

b) Gió bắt đầu thổi: tàu lá dừa hơi nghiêng, lá cờ bay phất phơ, nhà vẫn nguyên vẹn.
→ Gió đã lay động cây lá, ứng với cấp 4 – 5.
*Tác động:* Cây nhỏ có lá bắt đầu lay động, ảnh hưởng đến lúa đang phơi màu. Biển hơi động; thuyền đánh cá bị chao nghiêng, phải cuốn bớt buồm.

c) Gió mạnh hơn: cây dừa nghiêng rõ, lá cờ bay căng ngang, vài viên ngói bắt đầu bị tốc.
→ Cây cối đã rung chuyển mạnh, ứng với cấp 6 – 7.
*Tác động:* Cây cối rung chuyển, khó đi ngược gió. Biển động; nguy hiểm đối với tàu, thuyền.

d) Gió rất mạnh: cây dừa oằn cong, lá cờ bị rách, nhiều viên ngói và mảnh vỡ bị thổi bay, cột cờ gãy nghiêng.
→ Gió đã làm gãy cành, tốc mái nhà, ứng với cấp 8 – 9.
*Tác động:* Gió làm gãy cành cây, tốc mái nhà gây thiệt hại về nhà cửa; không thể đi ngược gió. Biển động rất mạnh, rất nguy hiểm đối với tàu, thuyền.

e) Gió cực mạnh như bão lớn: cây dừa bị bật gốc đổ rạp, ngôi nhà bị phá hủy, mảnh vỡ bay khắp nơi.
→ Gió đã làm đổ cây cối, nhà cửa, ứng với cấp 10 – 11 (mức bão rất mạnh).
*Tác động:* Làm đổ cây cối, nhà cửa, cột điện; gây thiệt hại rất nặng. Biển động dữ dội, làm đắm tàu biển.

*Nhận xét:* Từ hình a đến hình e, cấp gió tăng dần và sức tàn phá cũng tăng theo; vì vậy cần theo dõi dự báo thời tiết để phòng chống bão, bảo vệ người và tài sản.

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.