Sách giáo khoa Hoá học 12

Giải Thí nghiệm trang 27 SGK Hoá học 12

Bài 5. Saccharose và maltose   Đã kiểm chéo

Đề bài

Thí nghiệm: Phản ứng của saccharose với Cu(OH)$_2$
Chuẩn bị:
Hoá chất: dung dịch CuSO$_4$ 5%, dung dịch NaOH 10%, dung dịch saccharose 5%.
Dụng cụ: ống nghiệm.
Tiến hành:
– Cho khoảng 2 mL dung dịch NaOH 10% vào ống nghiệm. Sau đó, thêm khoảng 0,5 mL dung dịch CuSO$_4$ 5% vào, lắc nhẹ.
– Cho khoảng 3 mL dung dịch saccharose 5% vào ống nghiệm, lắc đều.
Quan sát hiện tượng xảy ra, giải thích và viết phương trình hoá học.

Lời giải

Hiện tượng:

a) Khi cho dung dịch NaOH vào CuSO$_4$: xuất hiện kết tủa màu xanh (xanh lam) là $Cu(OH)_2$.

b) Khi thêm dung dịch saccharose vào và lắc đều: kết tủa $Cu(OH)_2$ tan dần, tạo thành dung dịch màu xanh lam (xanh lam đậm) trong suốt.

Giải thích:

- NaOH phản ứng với CuSO$_4$ tạo kết tủa $Cu(OH)_2$ màu xanh.
- Trong phân tử saccharose có nhiều nhóm $-OH$ liền kề (saccharose là một polyalcohol), nên saccharose hòa tan được $Cu(OH)_2$ tạo thành dung dịch phức chất màu xanh lam. Đây là phản ứng đặc trưng của các hợp chất có nhiều nhóm $-OH$ kề nhau, dùng để nhận biết saccharose.

Phương trình hóa học:

- Tạo $Cu(OH)_2$:

$CuSO_4 + 2NaOH \rightarrow Cu(OH)_2\downarrow + Na_2SO_4$

- Saccharose hòa tan $Cu(OH)_2$:

$2C_{12}H_{22}O_{11} + Cu(OH)_2 \rightarrow (C_{12}H_{21}O_{11})_2Cu + 2H_2O$

(phức đồng(II) saccharose màu xanh lam)

Đáp số

Tạo kết tủa xanh $Cu(OH)_2$: $CuSO_4 + 2NaOH \rightarrow Cu(OH)_2\downarrow + Na_2SO_4$Kết tủa tan tạo dung dịch xanh lam: $2C_{12}H_{22}O_{11} + Cu(OH)_2 \rightarrow (C_{12}H_{21}O_{11})_2Cu + 2H_2O$

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.