Giải Hoạt động trang 109 SGK Hoá học 12
Đề bài
Một số đại lượng đặc trưng của các nguyên tố nhóm IA được trình bày trong Bảng 24.1.
Thực hiện các yêu cầu sau:
1. Nhận xét về xu hướng biến đổi bán kính nguyên tử của nguyên tố nhóm IA.
2. Cho biết: xu hướng biến đổi tính khử từ Li đến Cs; số oxi hoá đặc trưng của nguyên tử kim loại nhóm IA.
Bảng 24.1. Một số đại lượng đặc trưng của các nguyên tố nhóm IA
| Nguyên tử | Số hiệu nguyên tử | Tên gọi | Cấu hình electron | Bán kính nguyên tử (pm) | Thế điện cực chuẩn (V) |
|---|---|---|---|---|---|
| Li | 3 | Lithium | [He]2s¹ | 152 | −3,040 |
| Na | 11 | Sodium | [Ne]3s¹ | 186 | −2,713 |
| K | 19 | Potassium | [Ar]4s¹ | 227 | −2,924 |
| Rb | 37 | Rubidium | [Kr]5s¹ | 248 | −2,924 |
| Cs | 55 | Caesium | [Xe]6s¹ | 265 | −2,923 |
Lời giải
1. Xu hướng biến đổi bán kính nguyên tử của nguyên tố nhóm IA
Từ Li đến Cs, dựa vào Bảng 24.1:
Nhận xét: Trong nhóm IA, khi đi từ Li đến Cs (theo chiều tăng điện tích hạt nhân, từ trên xuống dưới trong nhóm), bán kính nguyên tử tăng dần.
Giải thích: Từ Li đến Cs, số lớp electron tăng dần (từ 2 lớp đến 6 lớp), làm cho bán kính nguyên tử tăng.
2.
a) *Xu hướng biến đổi tính khử từ Li đến Cs:*
Từ Li đến Cs, bán kính nguyên tử tăng, lực hút giữa hạt nhân với electron hoá trị ở lớp ngoài cùng () giảm nên electron hoá trị càng dễ tách ra. Do đó khả năng nhường 1 electron tăng, nghĩa là tính khử của các kim loại nhóm IA tăng dần từ Li đến Cs.
Điều này cũng phù hợp với giá trị thế điện cực chuẩn rất âm của các kim loại nhóm IA — chúng đều là những kim loại có tính khử mạnh.
b) *Số oxi hoá đặc trưng của nguyên tử kim loại nhóm IA:*
Nguyên tử kim loại nhóm IA có cấu hình electron lớp ngoài cùng là , dễ nhường 1 electron để đạt cấu hình bền của khí hiếm, tạo ion . Vì vậy số oxi hoá đặc trưng của kim loại nhóm IA là +1.
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.