Sách giáo khoa Hoá học 12

Giải Bài 3 trang 8 SGK Hoá học 12

Bài 1. Ester – Lipid   Đã kiểm chéo

Đề bài

Cho ba hợp chất butan-1-ol, propanoic acid, methyl acetate và các giá trị nhiệt độ sôi (không theo thứ tự) là: 57 °C; 118 °C; 141 °C. Em hãy gán cho mỗi chất một giá trị nhiệt độ sôi thích hợp.

Lời giải

Phân tích: Ba chất butan-1-ol (C4H9OHC_4H_9OH), propanoic acid (C2H5COOHC_2H_5COOH) và methyl acetate (CH3COOCH3CH_3COOCH_3) đều có phân tử khối xấp xỉ bằng nhau (M=74M = 74). Vì vậy, nhiệt độ sôi của chúng chủ yếu phụ thuộc vào khả năng tạo liên kết hydrogen giữa các phân tử:

- Methyl acetate (CH3COOCH3CH_3COOCH_3): là ester, phân tử không có nguyên tử H linh động (không có nhóm -OH) nên không tạo được liên kết hydrogen giữa các phân tử. Do đó lực tương tác giữa các phân tử yếu nhất ⇒ nhiệt độ sôi thấp nhất.

- Butan-1-ol (C4H9OHC_4H_9OH): là alcohol, có nhóm -OH nên các phân tử tạo được liên kết hydrogen với nhau ⇒ nhiệt độ sôi cao hơn ester.

- Propanoic acid (C2H5COOHC_2H_5COOH): là carboxylic acid, có nhóm -COOH, liên kết hydrogen hình thành bền hơn so với alcohol (các phân tử acid liên kết với nhau thành từng cặp dạng dimer) ⇒ nhiệt độ sôi cao nhất.

Sắp xếp nhiệt độ sôi tăng dần:
methyl acetate<butan-1-ol<propanoic acidmethyl\ acetate < butan\text{-}1\text{-}ol < propanoic\ acid
57 ∘C<118 ∘C<141 ∘C57\ ^\circ C < 118\ ^\circ C < 141\ ^\circ C

Gán giá trị nhiệt độ sôi thích hợp cho mỗi chất:

a) Methyl acetate: 57 ∘C57\ ^\circ C (ester, không tạo được liên kết hydrogen).

b) Butan-1-ol: 118 ∘C118\ ^\circ C (alcohol, có liên kết hydrogen).

c) Propanoic acid: 141 ∘C141\ ^\circ C (acid, liên kết hydrogen bền nhất).

Đáp số

Methyl acetate: 57 °CButan-1-ol: 118 °CPropanoic acid: 141 °C

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.