Giải Câu hỏi trang 63 SGK Hoá học 12

Lời giải

Các vật dụng trong gia đình được làm từ cao su và phân loại nguồn gốc:

Trong gia đình, cao su là vật liệu quen thuộc được dùng để chế tạo rất nhiều vật dụng nhờ các tính chất đặc trưng: đàn hồi tốt, không thấm nước, không thấm khí, chịu mài mòn và cách điện.

a) Các vật dụng thường được làm từ cao su tự nhiên:

- Lốp (vỏ) và săm xe đạp, xe máy (phần cần độ đàn hồi và chịu lực cao).
- Găng tay cao su (rửa bát, làm vườn, y tế).
- Dây chun (dây thun) buộc đồ.
- Núm vú bình sữa, ti giả cho trẻ em.
- Đệm, gối cao su (nệm cao su thiên nhiên).
- Bóng bay, quả bóng cao su.
- Ủng, dép cao su.

Cao su tự nhiên được lấy từ mủ cây cao su (*Hevea brasiliensis*), bản chất là polymer của isopren (poly(isopren)), có công thức mắt xích $(-CH_2-C(CH_3)=CH-CH_2-)_n$. Loại cao su này có tính đàn hồi rất cao nên phù hợp với các vật dụng cần co giãn tốt.

b) Các vật dụng thường được làm từ cao su tổng hợp:

- Gioăng (ron) cao su ở cửa tủ lạnh, nồi áp suất, vòi nước, máy giặt.
- Dây dẫn, vỏ bọc cách điện của dây điện.
- Ống dẫn nước, ống dẫn khí gas.
- Đế giày, dép, một số loại lốp xe chuyên dụng.
- Băng tải, dây curoa trong các thiết bị.

Cao su tổng hợp được điều chế từ các monomer qua phản ứng trùng hợp, ví dụ:
- Cao su buna (poly(buta-1,3-đien)): trùng hợp buta-1,3-đien $CH_2=CH-CH=CH_2$.
- Cao su buna-S: đồng trùng hợp buta-1,3-đien với stiren.
- Cao su buna-N: đồng trùng hợp buta-1,3-đien với acrylonitrile.

Cao su tổng hợp thường chịu dầu mỡ, chịu nhiệt, chịu hoá chất và bền với môi trường tốt hơn cao su tự nhiên, nên được dùng cho các bộ phận kĩ thuật (gioăng, ống dẫn, vật liệu cách điện).

Nhận xét: Nhiều vật dụng thực tế được làm từ cao su đã qua lưu hoá (cho tác dụng với lưu huỳnh) để tăng độ bền, tính đàn hồi và khả năng chịu nhiệt; đồng thời có thể là hỗn hợp cả cao su tự nhiên và cao su tổng hợp tuỳ mục đích sử dụng.

Đáp số