Giải Câu hỏi trang 57 SGK Hoá học 12

Lời giải

Khái niệm chung: Vật liệu polymer là những vật liệu mà thành phần chính là polymer (phân tử khối lớn do nhiều mắt xích liên kết với nhau). Tùy theo cấu tạo và tính chất, người ta chia thành các loại vật liệu polymer thông dụng sau:

a) Chất dẻo
Là những vật liệu polymer có tính dẻo (bị biến dạng khi chịu tác dụng của nhiệt, áp suất và vẫn giữ nguyên được sự biến dạng đó khi thôi tác dụng).
- *Thành phần cấu tạo:* thành phần chính là polymer; ngoài ra còn có thể thêm chất độn (để tăng độ bền, tiết kiệm polymer), chất hoá dẻo (tăng tính dẻo), chất tạo màu, chất ổn định,…
- Ví dụ: PE, PVC, PP, PS,…

b) Tơ
Là những vật liệu polymer hình sợi dài và mảnh với độ bền nhất định.
- *Thành phần cấu tạo:* được tạo nên từ những polymer mạch không phân nhánh (mạch thẳng), các phân tử polymer tương đối rắn, bền với nhiệt và với các dung môi thông thường, xếp song song và xoắn lại với nhau.
- Ví dụ: tơ tằm, bông (tơ thiên nhiên); tơ nylon-6,6, tơ capron, tơ nitron (tơ tổng hợp); tơ visco, tơ cellulose acetate (tơ bán tổng hợp).

c) Cao su
Là vật liệu polymer có tính đàn hồi (biến dạng khi chịu lực tác dụng bên ngoài và trở lại dạng ban đầu khi lực đó thôi tác dụng).
- *Thành phần cấu tạo:* thành phần chính là polymer có mạch phân tử dài, uốn khúc, có khả năng co giãn (đàn hồi). Gồm cao su thiên nhiên (polyisoprene) và cao su tổng hợp (cao su buna, cao su buna-S, cao su buna-N,…). Để tăng tính đàn hồi và độ bền, cao su thường được lưu hoá bằng lưu huỳnh.

d) Keo dán
Là loại vật liệu có khả năng kết dính hai mảnh vật liệu rắn giống nhau hoặc khác nhau mà không làm biến đổi bản chất của các vật liệu được kết dính.
- *Thành phần cấu tạo:* thành phần chính là polymer (hoặc chất tạo được polymer) có khả năng tạo màng mỏng bám chắc vào bề mặt vật liệu cần dán. Ví dụ: keo dán epoxy, keo dán urea-formaldehyde, nhựa vá săm,…

e) Vật liệu composite
Là vật liệu tổ hợp gồm ít nhất hai thành phần phân tán vào nhau mà không tan vào nhau.
- *Thành phần cấu tạo:* gồm hai phần là vật liệu nền (chất nền) và vật liệu cốt (chất độn).
- Vật liệu nền (polymer): đóng vai trò liên kết các phần tử cốt thành một khối, có thể là nhựa nhiệt dẻo hoặc nhựa nhiệt rắn,…
- Vật liệu cốt: bảo đảm cho composite có các tính chất cơ học cần thiết, có thể là chất độn dạng sợi (sợi thuỷ tinh, sợi carbon,…) hoặc dạng bột (bột talc, bột nhẹ, bột kim loại,…).

Kết luận: Các vật liệu polymer trên đều có thành phần chính là polymer; ngoài ra còn được phối trộn thêm các chất phụ gia (chất độn, chất hoá dẻo, chất tạo màu, chất cốt,…) để tạo nên những tính chất phù hợp với mục đích sử dụng.

Đáp số