Sách giáo khoa Hoá học 11

Giải Câu hỏi 1 trang 30 SGK Hoá học 11

Bài 4. Nitrogen   Đã kiểm chéo

Đề bài

Dựa vào tương tác van der Waals, hãy giải thích tại sao đơn chất N2N_2 khó hoá lỏng và ít tan trong nước.

Lời giải

Phân tích đề: N2N_2 là phân tử không phân cực (hai nguyên tử N giống nhau, liên kết ba N≡NN\equiv N phân bố electron đối xứng), nên giữa các phân tử N2N_2 chỉ tồn tại tương tác van der Waals (lực phân tán) rất yếu.

a) Vì sao N2N_2 khó hoá lỏng:

- Để hoá lỏng một chất khí, phải làm các phân tử lại gần và "giữ" được nhau nhờ lực liên phân tử. Với N2N_2, lực giữa các phân tử chỉ là lực van der Waals (lực phân tán).
- Phân tử N2N_2 nhỏ, khối lượng phân tử bé (M=28M = 28), số electron ít nên khả năng phân cực hoá (độ phân cực tức thời) thấp ⇒\Rightarrow lực phân tán giữa các phân tử N2N_2 rất yếu.
- Lực hút yếu nên chỉ ở nhiệt độ rất thấp (phải hạ xuống khoảng −196 ∘C-196\,^\circ\text{C}) các phân tử mới chuyển động đủ chậm để lực van der Waals thắng và kéo chúng lại thành thể lỏng. Vì vậy N2N_2 khó hoá lỏng.

b) Vì sao N2N_2 ít tan trong nước:

- Nước là dung môi phân cực, các phân tử nước liên kết với nhau bằng liên kết hydrogen bền.
- N2N_2 là phân tử không phân cực, chỉ có thể tương tác với nước bằng lực van der Waals yếu, không tạo được liên kết hydrogen với nước.
- Lực hút yếu giữa N2N_2 và H2OH_2O không đủ để "chen" vào giữa và phá vỡ mạng liên kết hydrogen bền vững của nước. Theo nguyên tắc "chất tương tự tan trong chất tương tự", chất không phân cực tan rất ít trong dung môi phân cực ⇒\Rightarrow N2N_2 ít tan trong nước.

Đáp số

N2N_2 không phân cực, lực van der Waals giữa các phân tử rất yếu → cần nhiệt độ rất thấp mới hoá lỏng (đpcm)N2N_2 không phân cực, chỉ tương tác van der Waals yếu với nước phân cực, không tạo liên kết hydrogen → ít tan (đpcm)

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.