Giải Câu hỏi trang 26 SGK Hoá học 10
Đề bài
Hoàn thành sơ đồ hệ thống hoá kiến thức sau:
Sơ đồ hệ thống hoá kiến thức chương 1 (Nguyên tử) cần điền vào các chỗ trống kí hiệu ..?.. . Nút trung tâm là NGUYÊN TỬ, với một chú thích: Kích thước: ..?.. ; Khối lượng: ..?.. ; Z = ..?.. = ..?.. . NGUYÊN TỬ phân thành ba nhánh: HẠT NHÂN, VỎ NGUYÊN TỬ và NGUYÊN TỐ HOÁ HỌC.
1) Nhánh HẠT NHÂN gồm:
- Hạt neutron: Khối lượng = ..?.. ; Điện tích = ..?..
- Hạt proton: Khối lượng = ..?.. ; Điện tích = ..?..
2) Nhánh VỎ NGUYÊN TỬ gồm:
- Hạt electron: Khối lượng = ..?.. ; Điện tích = ..?..
- AO s có dạng ..?.. ; AO p gồm ..?.., ..?.., ..?.. ; AO p có dạng ..?..
- Bảng theo lớp n (điền các ô trống):
| n | 1 | 2 | 3 | 4 |
|---|---|---|---|---|
| Lớp electron | ..?.. | ..?.. | ..?.. | ..?.. |
| Phân lớp | ..?.. | ..?.. | ..?.. | ..?.. |
| Số AO | ..?.. | ..?.. | ..?.. | ..?.. |
| Số electron tối đa | ..?.. | ..?.. | ..?.. | ..?.. |
- Thứ tự các phân lớp có năng lượng từ thấp đến cao: ...?...
- Cấu hình electron, với: Nguyên lí vững bền: ..?.. ; Nguyên lí Pauli: ..?.. ; Quy tắc Hund: ..?..
- Bảng đặc điểm của lớp electron ngoài cùng (điền loại nguyên tố):
| Số electron | 1, 2, 3 | 4 | 5, 6, 7 | 8 |
|---|---|---|---|---|
| Loại nguyên tố | ..?.. | ..?.. | ..?.. | ..?.. |
3) Nhánh NGUYÊN TỐ HOÁ HỌC gồm:
- Số khối (A) = ..?.. + ..?..
- Kí hiệu nguyên tử:
- Đồng vị và
Lời giải
## Hoàn thành sơ đồ hệ thống hoá kiến thức chương 1 (NGUYÊN TỬ)
### a) Nút trung tâm – NGUYÊN TỬ
- Kích thước: rất nhỏ, đường kính nguyên tử khoảng (); hạt nhân còn nhỏ hơn nhiều, cỡ .
- Khối lượng: rất nhỏ, cỡ (thường biểu diễn theo đơn vị amu).
- Quan hệ điện tích: , đồng thời chính là số đơn vị điện tích hạt nhân.
Nguyên tử gồm ba phần được hệ thống thành ba nhánh: Hạt nhân – Vỏ nguyên tử – Nguyên tố hoá học.
###
b) Nhánh HẠT NHÂN
- Hạt neutron: Khối lượng ; Điện tích (không mang điện).
- Hạt proton: Khối lượng ; Điện tích (mang điện dương, ).
###
c) Nhánh VỎ NGUYÊN TỬ
- Hạt electron: Khối lượng ( khối lượng proton); Điện tích (mang điện âm, ).
- Hình dạng AO:
- AO có dạng hình cầu.
- AO gồm ba orbital: , , .
- AO có dạng hình số 8 nổi (hình quả tạ, định hướng theo ba trục ).
- Bảng theo lớp : (số AO trong lớp ; số electron tối đa )
| n | 1 | 2 | 3 | 4 |
|---|---|---|---|---|
| Lớp electron | K | L | M | N |
| Phân lớp | 1s | 2s, 2p | 3s, 3p, 3d | 4s, 4p, 4d, 4f |
| Số AO | 1 | 4 | 9 | 16 |
| Số electron tối đa | 2 | 8 | 18 | 32 |
- Thứ tự các phân lớp theo chiều năng lượng tăng dần:
- Cấu hình electron – ba nguyên lí/quy tắc:
- Nguyên lí vững bền: ở trạng thái cơ bản, các electron chiếm lần lượt các orbital có mức năng lượng từ thấp đến cao.
- Nguyên lí Pauli: mỗi orbital chỉ chứa tối đa 2 electron và hai electron này có chiều tự quay ngược nhau.
- Quy tắc Hund: trong một phân lớp chưa bão hoà, các electron phân bố vào các orbital sao cho số electron độc thân là tối đa.
- Bảng đặc điểm lớp electron ngoài cùng:
| Số electron | 1, 2, 3 | 4 | 5, 6, 7 | 8 |
|---|---|---|---|---|
| Loại nguyên tố | Kim loại | Kim loại hoặc phi kim | Phi kim | Khí hiếm |
###
d) Nhánh NGUYÊN TỐ HOÁ HỌC
- Số khối: (số proton số neutron).
- Kí hiệu nguyên tử: (trên là số khối , dưới là số hiệu nguyên tử ).
- Nguyên tử khối trung bình: với hai đồng vị (phần trăm số nguyên tử ) và (phần trăm số nguyên tử ):
(nếu tính theo %, mẫu số ).
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.