Sách giáo khoa Hoá học 10

Giải Câu 1 trang 46 SGK Hoá học 10

Ôn tập chương 2. Bảng tuần hoàn các nguyên tố hoá học và định luật tuần hoàn   Đã kiểm chéo

Đề bài

Cho vị trí của các nguyên tố E, T, Q, X, Y trong bảng tuần hoàn rút gọn (chỉ biểu diễn các nguyên tố nhóm A) như sau:

Có các nhận xét sau:
(1) Thứ tự giảm dần tính kim loại là Y, E, X.
(2) Thứ tự tăng dần độ âm điện là Y, X, T.
(3) Thứ tự tăng dần tính phi kim là T, Q.
(4) Thứ tự giảm dần bán kính nguyên tử là Y, E, X, T.
Số nhận xét đúng là
A. 1.
B. 2.
C. 3.
D. 4.

Bài có hình vẽ / bảng trong sách — xem ở trang 46 · mở sách.
Hình trong bài (mô tả bằng lời):

Bảng tuần hoàn rút gọn gồm 8 cột nhóm A (từ trái sang phải: IA, IIA, IIIA, IVA, VA, VIA, VIIA, VIIIA) và nhiều hàng (chu kì). Vị trí các nguyên tố được đặt trong ô như sau:

| Nhóm | IA | IIA | IIIA | IVA | VA | VIA | VIIA | VIIIA |
|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Hàng trên | Y | E | | X | | | T | |
| Hàng giữa (trống) | | | | | | | | |
| Hàng dưới | | | | | | | Q | |

Như vậy: Y ở nhóm IA, E ở nhóm IIA, X ở nhóm IVA, T ở nhóm VIIA cùng nằm trên một hàng (cùng chu kì); Q ở nhóm VIIA, cùng cột với T, nằm cách hàng chứa Y, E, X, T hai hàng (giữa hai hàng này có một hàng trống, tức Q ở chu kì cách chu kì của T hai chu kì).

Lời giải

Xác định vị trí các nguyên tố (nhóm A):

- Y, E, X, T cùng một hàng ⟹ cùng một chu kì. Thứ tự nhóm từ trái sang phải: Y (IA) → E (IIA) → X (IVA) → T (VIIA).
- Q cùng nhóm VIIA với T nhưng nằm ở hàng dưới ⟹ Q cùng nhóm, ở chu kì dưới T.

Quy luật biến đổi tuần hoàn (SGK lớp 10):

*Trong một chu kì, theo chiều tăng điện tích hạt nhân (từ trái sang phải):*
- Tính kim loại giảm, tính phi kim tăng.
- Độ âm điện tăng.
- Bán kính nguyên tử giảm.

*Trong một nhóm A, từ trên xuống dưới:*
- Tính kim loại tăng, tính phi kim giảm.
- Độ âm điện giảm, bán kính nguyên tử tăng.

Xét từng nhận xét:

a) (1) Thứ tự giảm dần tính kim loại là Y, E, X.
Y, E, X cùng chu kì, xếp theo chiều từ trái sang phải (IA → IIA → IVA) nên tính kim loại giảm dần: Y>E>XY > E > X. Vậy thứ tự giảm dần là Y, E, X ⟹ ĐÚNG.

b) (2) Thứ tự tăng dần độ âm điện là Y, X, T.
Y, X, T cùng chu kì, từ trái sang phải độ âm điện tăng: Y<X<TY < X < T. Thứ tự tăng dần Y, X, T ⟹ ĐÚNG.

c) (3) Thứ tự tăng dần tính phi kim là T, Q.
T và Q cùng nhóm VIIA, Q ở dưới T. Trong một nhóm, từ trên xuống tính phi kim giảm nên T>QT > Q, tức tính phi kim tăng dần phải là Q, T chứ không phải T, Q ⟹ SAI.

d) (4) Thứ tự giảm dần bán kính nguyên tử là Y, E, X, T.
Y, E, X, T cùng chu kì, từ trái sang phải bán kính nguyên tử giảm: Y>E>X>TY > E > X > T. Thứ tự giảm dần Y, E, X, T ⟹ ĐÚNG.

Kết luận: Các nhận xét đúng là (1), (2), (4); nhận xét (3) sai. Vậy có 3 nhận xét đúng.

⟹ Chọn C.

Đáp số

C. 3

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.