Sách giáo khoa Hoá học 10

Giải Câu 6 trang 20 SGK Hoá học 10

Bài 2. Nguyên tố hoá học   Đã kiểm chéo

Đề bài

Vì sao trong bảng tuần hoàn các nguyên tố hoá học, giá trị nguyên tử khối của chromium (Cr) không phải là số nguyên, mà là 51,996?

Lời giải

Giải thích:

Nguyên tử khối ghi trong bảng tuần hoàn là nguyên tử khối trung bình của nguyên tố, chứ không phải khối lượng của một nguyên tử riêng lẻ.

Trong tự nhiên, hầu hết các nguyên tố tồn tại dưới dạng hỗn hợp nhiều đồng vị — các nguyên tử có cùng số proton nhưng khác số neutron, nên có số khối khác nhau. Chromium (Cr) trong tự nhiên là hỗn hợp của các đồng vị 50Cr^{50}\text{Cr}, 52Cr^{52}\text{Cr}, 53Cr^{53}\text{Cr}, 54Cr^{54}\text{Cr} với các tỉ lệ phần trăm số nguyên tử (phần trăm đồng vị) khác nhau.

Nguyên tử khối trung bình được tính theo công thức:

A‾=a1A1+a2A2+a3A3+…100\overline{A} = \frac{a_1 A_1 + a_2 A_2 + a_3 A_3 + \dots}{100}

trong đó A1,A2,…A_1, A_2, \dots là số khối của mỗi đồng vị và a1,a2,…a_1, a_2, \dots là phần trăm số nguyên tử tương ứng của chúng.

Vì đây là giá trị trung bình có trọng số của nhiều số khối khác nhau (mỗi đồng vị chiếm một tỉ lệ lẻ, không tròn 100%), nên kết quả nói chung không phải là một số nguyên mà là một số thập phân, cụ thể với chromium là 51,99651,996.

Kết luận: Giá trị 51,99651,996 không phải số nguyên vì đó là nguyên tử khối trung bình của hỗn hợp các đồng vị của chromium trong tự nhiên, tính theo tỉ lệ phần trăm số nguyên tử của từng đồng vị.

Đáp số

Vì 51,996 là nguyên tử khối trung bình có trọng số của các đồng vị của Cr trong tự nhiên nên không phải số nguyên

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.