Giải Câu hỏi trang 8 SGK Địa lí 12
Đề bài
Dựa vào thông tin mục 2 và hình 1.1, 1.2, hãy:
- Trình bày đặc điểm phạm vi lãnh thổ Việt Nam.
- Kể tên các đơn vị hành chính cấp tỉnh của nước ta.
Hình gồm hai phần: bản đồ hành chính Việt Nam năm 2025 (Hình 1.1) và sơ đồ mặt cắt các vùng biển Việt Nam theo Luật Biển năm 2012 (Hình 1.2).
Hình 1.1 – Bản đồ hành chính Việt Nam năm 2025. Bản đồ thể hiện toàn bộ lãnh thổ nước ta với lưới kinh – vĩ tuyến từ khoảng 102°Đ đến 117°Đ và từ khoảng 8°B đến hơn 23°B. Phần đất liền hình chữ S, phía bắc giáp Trung Quốc, phía tây giáp Lào và Cam-pu-chia, phía đông và nam giáp Biển Đông. Trên bản đồ ghi rõ: thủ đô Hà Nội (ngôi sao đỏ), các thủ đô nước láng giềng (Viêng Chăn – Lào, Phnôm Pênh – Cam-pu-chia), đường biên giới quốc gia, địa giới hành chính tỉnh/thành phố, sông, hồ, bãi san hô. Ngoài khơi có quần đảo Hoàng Sa (ghi thuộc TP Đà Nẵng) và quần đảo Trường Sa (ghi thuộc tỉnh Khánh Hoà), cùng nhiều đảo: Bạch Long Vĩ, Cô Tô, Cái Bầu, Cồn Cỏ, Lý Sơn, Phú Quý, Côn Sơn, Phú Quốc, Thổ Chu... Góc trên bên phải có bản đồ phụ 'Việt Nam trong Đông Nam Á' cho thấy nước ta nằm gần trung tâm khu vực, trên bán đảo Đông Dương, ven Biển Đông thông ra Thái Bình Dương, kề các nước Trung Quốc, Mi-an-ma, Thái Lan, Lào, Cam-pu-chia, Ma-lai-xi-a, Xin-ga-po, In-đô-nê-xi-a, Bru-nây, Phi-líp-pin.
Bản đồ tô màu phân biệt 34 đơn vị hành chính cấp tỉnh (28 tỉnh và 6 thành phố trực thuộc trung ương), gồm: Hà Nội, Hải Phòng, Huế, Đà Nẵng, Thành phố Hồ Chí Minh, Cần Thơ (6 thành phố); và các tỉnh: Lai Châu, Điện Biên, Sơn La, Lào Cai, Tuyên Quang, Cao Bằng, Lạng Sơn, Thái Nguyên, Phú Thọ, Bắc Ninh, Quảng Ninh, Hưng Yên, Ninh Bình, Thanh Hoá, Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Trị, Quảng Ngãi, Gia Lai, Đắk Lắk, Khánh Hoà, Lâm Đồng, Đồng Nai, Tây Ninh, An Giang, Đồng Tháp, Vĩnh Long, Cà Mau.
Hình 1.2 – Sơ đồ mặt cắt khái quát các vùng biển Việt Nam (theo Luật Biển Việt Nam năm 2012). Sơ đồ cắt ngang từ đất liền ra biển, lần lượt từ trong ra ngoài: phần đất liền; đường cơ sở (vạch đỏ dọc bờ); nội thuỷ là vùng nước nằm phía trong đường cơ sở; lãnh hải rộng 12 hải lí tính từ đường cơ sở ra biển (ranh giới ngoài của lãnh hải là biên giới quốc gia trên biển); vùng tiếp giáp lãnh hải rộng 12 hải lí tiếp liền phía ngoài lãnh hải; vùng đặc quyền kinh tế rộng 200 hải lí tính từ đường cơ sở; thềm lục địa là đáy biển và lòng đất dưới đáy, kéo dài tự nhiên đến mép ngoài rìa lục địa. Sơ đồ còn thể hiện mặt nước biển và mép ngoài rìa lục địa. Ghi chú: 1 hải lí = 1 852 m.
Gợi ý trả lời
a) Đặc điểm phạm vi lãnh thổ Việt Nam
Lãnh thổ Việt Nam là một khối thống nhất và toàn vẹn, bao gồm ba bộ phận: vùng đất, vùng biển và vùng trời.
*Vùng đất:*
- Bao gồm toàn bộ phần đất liền và các hải đảo, có tổng diện tích khoảng km².
- Đường biên giới trên đất liền dài hơn km, tiếp giáp với ba nước: phía bắc giáp Trung Quốc, phía tây giáp Lào và Cam-pu-chia (căn cứ Hình 1.1).
- Đường bờ biển dài khoảng km, chạy từ thành phố Móng Cái (Quảng Ninh) đến Hà Tiên (nay thuộc An Giang).
- Nước ta có hàng nghìn đảo lớn nhỏ, phần lớn là đảo ven bờ và hai quần đảo xa bờ là Hoàng Sa (thuộc TP Đà Nẵng) và Trường Sa (thuộc tỉnh Khánh Hoà).
*Vùng biển:*
- Vùng biển nước ta thuộc Biển Đông, có diện tích khoảng triệu km². Theo Luật Biển Việt Nam năm 2012 (Hình 1.2), vùng biển gồm 5 bộ phận:
- Nội thuỷ: vùng nước tiếp giáp với bờ biển, ở phía trong đường cơ sở; được coi như bộ phận lãnh thổ trên đất liền.
- Lãnh hải: rộng hải lí tính từ đường cơ sở ra phía biển; ranh giới ngoài của lãnh hải chính là đường biên giới quốc gia trên biển.
- Vùng tiếp giáp lãnh hải: rộng hải lí, tiếp liền và nằm ngoài lãnh hải.
- Vùng đặc quyền kinh tế: rộng hải lí tính từ đường cơ sở; nước ta có chủ quyền hoàn toàn về kinh tế.
- Thềm lục địa: là đáy biển và lòng đất dưới đáy biển, kéo dài tự nhiên từ lãnh thổ đất liền đến mép ngoài rìa lục địa.
- (Ghi chú: hải lí m.)
*Vùng trời:*
- Là khoảng không gian bao trùm lên lãnh thổ nước ta; trên đất liền được xác định bằng đường biên giới, trên biển là ranh giới bên ngoài của lãnh hải và không gian trên các đảo.
b) Các đơn vị hành chính cấp tỉnh của nước ta
Theo Bản đồ hành chính Việt Nam năm 2025 (Hình 1.1), nước ta có 34 đơn vị hành chính cấp tỉnh, gồm 6 thành phố trực thuộc trung ương và 28 tỉnh:
- 6 thành phố trực thuộc trung ương: Hà Nội, Hải Phòng, Huế, Đà Nẵng, Thành phố Hồ Chí Minh, Cần Thơ.
- 28 tỉnh: Lai Châu, Điện Biên, Sơn La, Lào Cai, Tuyên Quang, Cao Bằng, Lạng Sơn, Thái Nguyên, Phú Thọ, Bắc Ninh, Quảng Ninh, Hưng Yên, Ninh Bình, Thanh Hoá, Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Trị, Quảng Ngãi, Gia Lai, Đắk Lắk, Khánh Hoà, Lâm Đồng, Đồng Nai, Tây Ninh, An Giang, Đồng Tháp, Vĩnh Long, Cà Mau.
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.