Sách giáo khoa Địa lí 10

Giải Luyện tập 3 trang 20 SGK Địa lí 10

Bài 5. Hệ quả địa lí các chuyển động của Trái Đất   Gợi ý trả lời

Đề bài

Hãy cho biết nguyên nhân sinh ra mùa trên Trái Đất. Hiện tượng mùa khác nhau như thế nào ở các vùng nhiệt đới, ôn đới và hàn đới?

Gợi ý trả lời

a) Nguyên nhân sinh ra mùa trên Trái Đất

- Trong khi chuyển động quanh Mặt Trời, trục Trái Đất luôn nghiêng so với mặt phẳng quỹ đạo một góc 66∘33′66^{\circ}33' và không đổi phương.
- Do đó, bán cầu Bắc và bán cầu Nam lần lượt ngả về phía Mặt Trời trong năm, dẫn đến thời gian chiếu sáng và lượng nhiệt nhận được ở mỗi bán cầu thay đổi theo thời gian.
- Chính sự thay đổi đó sinh ra các mùa: bán cầu nào ngả về phía Mặt Trời thì có góc chiếu sáng lớn, ngày dài, nhận nhiều nhiệt → là mùa nóng; bán cầu còn lại ngả xa Mặt Trời, góc chiếu nhỏ, ngày ngắn, nhận ít nhiệt → là mùa lạnh. Vì vậy mùa ở hai bán cầu Bắc và Nam luôn trái ngược nhau.

b) Sự khác nhau của hiện tượng mùa ở các vùng nhiệt đới, ôn đới và hàn đới

- Vùng ôn đới (vĩ độ trung bình): có bốn mùa xuân, hạ, thu, đông biểu hiện rõ rệt nhất, với sự chênh lệch lớn về nhiệt độ và thời gian chiếu sáng giữa các mùa.
- Vùng nhiệt đới (quanh Xích đạo): góc chiếu của Mặt Trời quanh năm lớn, nhận được nhiều nhiệt và tương đối đều, nên sự phân biệt mùa không rõ ràng (nóng quanh năm); biểu hiện mùa chủ yếu qua mùa mưa – mùa khô.
- Vùng hàn đới (gần hai cực): góc chiếu của Mặt Trời quanh năm rất nhỏ, nhận được ít nhiệt, rất lạnh, sự phân biệt mùa cũng không rõ (giá lạnh gần như quanh năm).

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.