Sách bài tập Vật lí 10

Giải Bài 12.12 trang 21 SBT Vật lí 10

Bài 12. Chuyển động ném

Đề bài

Một diễn viên biểu diễn mô tô bay đang phóng xe trên mặt dốc nằm nghiêng 30∘30^\circ để bay qua các ô tô như trong Hình 12.3. Biết vận tốc của xe mô tô khi rời khỏi đỉnh dốc là 14 m/s. Chiều cao của ô tô bằng chiều cao của dốc, chiều dài của ô tô là 3,2 m. Lấy g=10g = 10 m/s2^2.

a) Tính thời gian từ khi xe rời đỉnh dốc tới khi đạt độ cao cực đại.

b) Mô tô có thể bay qua được nhiều nhất là bao nhiêu ô tô?

Bài có hình vẽ / bảng trong sách — xem ở trang 21 · mở sách.
Hình trong bài (mô tả bằng lời):

Hình vẽ một mặt dốc nghiêng góc 30∘30^\circ so với mặt đất nằm ngang; trên đỉnh dốc có một người lái mô tô đang phóng lên để rời khỏi đỉnh dốc. Phía trước chân dốc, trên mặt đất nằm ngang, có hai chiếc ô tô đặt liền nhau cùng chiều, mỗi ô tô có chiều cao bằng chiều cao của dốc và chiều dài 3,2 m. Mô tô bay theo quỹ đạo ném xiên từ đỉnh dốc qua phía trên các ô tô.

Lời giải

Chọn gốc tọa độ tại đỉnh dốc, trục Ox nằm ngang theo chiều chuyển động, trục Oy hướng lên. Vận tốc ban đầu hợp với phương ngang góc 30∘30^\circ, nên:

vx=v0cos⁡30∘=14⋅32=73≈12,1 m/sv_x = v_0\cos 30^\circ = 14 \cdot \frac{\sqrt{3}}{2} = 7\sqrt{3} \approx 12,1 \text{ m/s}

v0y=v0sin⁡30∘=14⋅0,5=7 m/sv_{0y} = v_0\sin 30^\circ = 14 \cdot 0,5 = 7 \text{ m/s}

a) Theo phương thẳng đứng, chuyển động chậm dần đều với gia tốc −g-g. Tại độ cao cực đại, vận tốc theo phương thẳng đứng bằng 0:

vy=v0y−gt=0⇒t=v0yg=710=0,7 sv_y = v_{0y} - g t = 0 \Rightarrow t = \frac{v_{0y}}{g} = \frac{7}{10} = 0,7 \text{ s}

Vậy thời gian để xe đạt độ cao cực đại là 0,70,7 s.

b) Vì chiều cao của ô tô bằng chiều cao của dốc, nên nóc các ô tô nằm ngang bằng với đỉnh dốc — tức bằng độ cao của điểm xuất phát (y=0y = 0). Mô tô bay qua được các ô tô trong suốt khoảng thời gian nó ở độ cao y≥0y \ge 0, tức từ khi rời đỉnh dốc đến khi rơi trở lại ngang mức đỉnh dốc.

Do quỹ đạo đối xứng, thời gian bay ứng với y=0y = 0 là:

t′=2t=2⋅0,7=1,4 st' = 2t = 2 \cdot 0,7 = 1,4 \text{ s}

Tầm bay xa theo phương ngang trong thời gian này:

L=vx⋅t′=73⋅1,4≈16,97 mL = v_x \cdot t' = 7\sqrt{3} \cdot 1,4 \approx 16,97 \text{ m}

Số ô tô nhiều nhất mô tô có thể bay qua:

n=L3,2=16,973,2≈5,3n = \frac{L}{3,2} = \frac{16,97}{3,2} \approx 5,3

Vì số ô tô phải là số nguyên và xe phải bay qua trọn vẹn, nên mô tô bay qua được nhiều nhất 55 ô tô.

Đáp số

t=0,7t = 0,7 s5 ô tô

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.