Sách bài tập Toán 9 Tập một

Giải Bài 1.9 trang 12 SBT Toán 9

Bài 2. Chương I. Phương trình và hệ hai phương trình bậc nhất hai ẩn

Đề bài

Giải các hệ phương trình sau bằng phương pháp thế:

a) {x+2y=812x−y=18;\begin{cases} x + 2y = 8 \\ \dfrac{1}{2}x - y = 18; \end{cases}
b) {0,2x+0,5y=0,74x+10y=9;\begin{cases} 0,2x + 0,5y = 0,7 \\ 4x + 10y = 9; \end{cases}
c) {−2x+3y=113x−12y=−16.\begin{cases} -2x + 3y = 1 \\ \dfrac{1}{3}x - \dfrac{1}{2}y = -\dfrac{1}{6}. \end{cases}

Lời giải

a) Giải hệ {x+2y=812x−y=18\begin{cases} x + 2y = 8 \\ \dfrac{1}{2}x - y = 18 \end{cases}

Từ phương trình thứ nhất, rút xx theo yy:
x=8−2y.x = 8 - 2y.

Thế vào phương trình thứ hai:
12(8−2y)−y=18⇒4−y−y=18⇒4−2y=18.\dfrac{1}{2}(8 - 2y) - y = 18 \Rightarrow 4 - y - y = 18 \Rightarrow 4 - 2y = 18.

Suy ra −2y=14-2y = 14, nên y=−7y = -7.

Thay y=−7y = -7 vào x=8−2yx = 8 - 2y: x=8−2⋅(−7)=8+14=22.x = 8 - 2\cdot(-7) = 8 + 14 = 22.

*Thử lại:* 22+2⋅(−7)=822 + 2\cdot(-7) = 8 (đúng); 12⋅22−(−7)=11+7=18\dfrac{1}{2}\cdot 22 - (-7) = 11 + 7 = 18 (đúng).

Vậy hệ có nghiệm duy nhất (x;y)=(22;−7)(x; y) = (22; -7).

b) Giải hệ {0,2x+0,5y=0,74x+10y=9\begin{cases} 0{,}2x + 0{,}5y = 0{,}7 \\ 4x + 10y = 9 \end{cases}

Từ phương trình thứ nhất, rút xx theo yy:
0,2x=0,7−0,5y⇒x=3,5−2,5y.0{,}2x = 0{,}7 - 0{,}5y \Rightarrow x = 3{,}5 - 2{,}5y.

Thế vào phương trình thứ hai:
4(3,5−2,5y)+10y=9⇒14−10y+10y=9⇒14=9.4(3{,}5 - 2{,}5y) + 10y = 9 \Rightarrow 14 - 10y + 10y = 9 \Rightarrow 14 = 9.

Đây là điều vô lí. Vậy hệ phương trình vô nghiệm.

c) Giải hệ {−2x+3y=113x−12y=−16\begin{cases} -2x + 3y = 1 \\ \dfrac{1}{3}x - \dfrac{1}{2}y = -\dfrac{1}{6} \end{cases}

Từ phương trình thứ nhất, rút yy theo xx:
3y=1+2x⇒y=2x+13.3y = 1 + 2x \Rightarrow y = \dfrac{2x + 1}{3}.

Thế vào phương trình thứ hai:
13x−12⋅2x+13=−16.\dfrac{1}{3}x - \dfrac{1}{2}\cdot\dfrac{2x + 1}{3} = -\dfrac{1}{6}.

Nhân hai vế với 66:
2x−(2x+1)=−1⇒2x−2x−1=−1⇒−1=−1.2x - (2x + 1) = -1 \Rightarrow 2x - 2x - 1 = -1 \Rightarrow -1 = -1.

Điều này luôn đúng với mọi xx. Vậy hệ có vô số nghiệm, các nghiệm được cho bởi
x∈R tùy ý,y=2x+13.x \in \mathbb{R} \text{ tùy ý}, \quad y = \dfrac{2x + 1}{3}.

Đáp số

(x;y)=(22;−7)(x; y) = (22; -7)Hệ vô nghiệmHệ có vô số nghiệm: x∈Rx \in \mathbb{R} tùy ý, y=2x+13y = \dfrac{2x+1}{3}

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.