Sách bài tập Toán 8 Tập hai

Giải Bài 6.38 trang 15 SBT Toán 8

Ôn tập chương VI. Phân thức đại số

Đề bài

Biết x+y+z=0x + y + z = 0 và x,y≠0x, y \neq 0. Chứng minh phân thức xyx2+y2−z2\dfrac{xy}{x^2 + y^2 - z^2} có giá trị không đổi.

Lời giải

Phân tích. Vì x+y+z=0x+y+z=0 nên z=−(x+y)z=-(x+y). Do đó

z2=(−(x+y))2=(x+y)2=x2+2xy+y2.z^2=\big(-(x+y)\big)^2=(x+y)^2=x^2+2xy+y^2.

Biến đổi mẫu thức.

x2+y2−z2=x2+y2−(x2+2xy+y2)=−2xy.x^2+y^2-z^2=x^2+y^2-\left(x^2+2xy+y^2\right)=-2xy.

Vì x≠0x\neq 0 và y≠0y\neq 0 nên −2xy≠0-2xy\neq 0, tức mẫu thức khác 00 và phân thức xác định.

Rút gọn phân thức.

xyx2+y2−z2=xy−2xy=−12.\dfrac{xy}{x^2+y^2-z^2}=\dfrac{xy}{-2xy}=-\dfrac{1}{2}.

Vậy với mọi x,y,zx,y,z thỏa mãn x+y+z=0x+y+z=0 và x,y≠0x,y\neq 0, phân thức luôn bằng −12-\dfrac{1}{2}, tức là có giá trị không đổi (đpcm).

Kiểm tra lại. Thử x=1, y=1x=1,\ y=1 thì z=−2z=-2: xyx2+y2−z2=11+1−4=1−2=−12\dfrac{xy}{x^2+y^2-z^2}=\dfrac{1}{1+1-4}=\dfrac{1}{-2}=-\dfrac{1}{2}. Thử x=2, y=−1x=2,\ y=-1 thì z=−1z=-1: xyx2+y2−z2=−24+1−1=−24=−12\dfrac{xy}{x^2+y^2-z^2}=\dfrac{-2}{4+1-1}=\dfrac{-2}{4}=-\dfrac{1}{2}. Kết quả phù hợp.

Đáp số

−12-\dfrac{1}{2} (đpcm)

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.