Sách bài tập Toán 7 Tập hai

Giải Bài 6.42 trang 18 SBT Toán 7

Bài 23. Đại lượng tỉ lệ nghịch

Đề bài

Ba tổ công nhân đóng gói sản phẩm được giao ba khối lượng công việc như nhau. Tổ thứ nhất hoàn thành công việc trong 5 ngày, tổ thứ hai trong 6 ngày và tổ thứ ba trong 4 ngày. Tính số công nhân của mỗi tổ, biết tổ thứ nhất nhiều hơn tổ thứ hai 2 người và năng suất lao động của các công nhân là như nhau trong suốt quá trình làm việc.

Lời giải

Gọi số công nhân của tổ thứ nhất, tổ thứ hai, tổ thứ ba lần lượt là a, b, ca,\ b,\ c (người; a,b,c∈N∗a,b,c \in \mathbb{N}^*).

Vì ba tổ được giao khối lượng công việc như nhau và năng suất mỗi công nhân như nhau, nên số công nhân của mỗi tổ tỉ lệ nghịch với số ngày hoàn thành công việc. Do đó:

5a=6b=4c.5a = 6b = 4c.

Chia cả ba tích cho 6060 (hoặc viết dưới dạng tỉ lệ nghịch), ta được:

a15=b16=c14.\dfrac{a}{\frac{1}{5}} = \dfrac{b}{\frac{1}{6}} = \dfrac{c}{\frac{1}{4}}.

Vì tổ thứ nhất nhiều hơn tổ thứ hai 22 người nên a−b=2a - b = 2.

Từ 5a=6b5a = 6b suy ra a=6b5a = \dfrac{6b}{5}. Thay vào a−b=2a - b = 2:

6b5−b=2  ⇒  b5=2  ⇒  b=10.\dfrac{6b}{5} - b = 2 \;\Rightarrow\; \dfrac{b}{5} = 2 \;\Rightarrow\; b = 10.

Khi đó:

a=6⋅105=12.a = \dfrac{6 \cdot 10}{5} = 12.

Từ 5a=4c5a = 4c suy ra 4c=5⋅12=60  ⇒  c=15.4c = 5 \cdot 12 = 60 \;\Rightarrow\; c = 15.

Kiểm tra lại:
- a−b=12−10=2a - b = 12 - 10 = 2 (đúng, tổ một hơn tổ hai 2 người).
- Khối lượng công việc mỗi tổ (tính theo số công nhân ×\times số ngày): 12⋅5=6012 \cdot 5 = 60; 10⋅6=6010 \cdot 6 = 60; 15⋅4=6015 \cdot 4 = 60 — ba khối lượng bằng nhau (thoả mãn).

Vậy tổ thứ nhất có 1212 công nhân, tổ thứ hai có 1010 công nhân, tổ thứ ba có 1515 công nhân.

Đáp số

Tổ thứ nhất: 12 công nhân; tổ thứ hai: 10 công nhân; tổ thứ ba: 15 công nhân

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.