Sách bài tập Toán 7 Tập một

Giải Bài 2.21 trang 28 SBT Toán 7

Bài tập cuối chương (Căn bậc hai số học)

Đề bài

Tìm số tự nhiên nn nhỏ hơn 4545 sao cho x=n−12x = \dfrac{\sqrt{n}-1}{2} là số nguyên.

Lời giải

Để x=n−12x=\dfrac{\sqrt{n}-1}{2} là số nguyên thì trước hết n\sqrt{n} phải là một số nguyên (vì nn là số tự nhiên nên n\sqrt{n} chỉ có thể là số tự nhiên hoặc là số vô tỉ; nếu n\sqrt{n} vô tỉ thì n−12\dfrac{\sqrt{n}-1}{2} cũng vô tỉ, không phải số nguyên).

Vậy nn phải là số chính phương.

Vì n<45n<45 nên n<45≈6,7\sqrt{n}<\sqrt{45}\approx 6{,}7, do đó n∈{0;1;2;3;4;5;6}\sqrt{n}\in\{0;1;2;3;4;5;6\}, tương ứng n∈{0;1;4;9;16;25;36}n\in\{0;1;4;9;16;25;36\}.

Mặt khác, để x=n−12x=\dfrac{\sqrt{n}-1}{2} là số nguyên thì n−1\sqrt{n}-1 phải chia hết cho 22, tức là n−1\sqrt{n}-1 là số chẵn, suy ra n\sqrt{n} là số lẻ.

Trong các giá trị trên, n\sqrt{n} lẻ khi n∈{1;3;5}\sqrt{n}\in\{1;3;5\}, tức là n∈{1;9;25}n\in\{1;9;25\}.

Thử lại:
- Với n=1n=1: x=1−12=1−12=0x=\dfrac{\sqrt{1}-1}{2}=\dfrac{1-1}{2}=0 (là số nguyên).
- Với n=9n=9: x=9−12=3−12=1x=\dfrac{\sqrt{9}-1}{2}=\dfrac{3-1}{2}=1 (là số nguyên).
- Với n=25n=25: x=25−12=5−12=2x=\dfrac{\sqrt{25}-1}{2}=\dfrac{5-1}{2}=2 (là số nguyên).

Vậy các số tự nhiên cần tìm là n=1; n=9; n=25n=1;\ n=9;\ n=25.

Đáp số

n = 1; 9; 25

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.