Giải Bài 3 trang 54 SBT Toán 5
Đề bài
Viết tiếp vào chỗ chấm cho thích hợp.
a) Các khối dưới đây được ghép bởi các hình lập phương nhỏ như nhau.
Trong các khối trên, 2 khối ghép với nhau để được hình lập phương là ...
b) Biết mỗi hình lập phương nhỏ trong hình trên có cạnh 0,5 dm. Thể tích của hình lập phương lớn ghép được ở câu a là ...
Mô tả hình bằng lời
Bốn khối A, B, C, D được ghép từ các hình lập phương nhỏ bằng nhau. Khối A: dạng bậc thang gồm một lớp đáy 2×2 (4 hình) và thêm 2 hình xếp thành bậc cao ở một cạnh (tổng 6 hình). Khối B: một khối hộp gồm 2 lớp, mỗi lớp 2×2 = 4 hình (tổng 8 hình, dạng 2×2×2 nhưng thực tế là khối chữ nhật thấp gồm 6 hình nhìn được: lớp trên 2×1 và lớp dưới 2×2). Khối C: dạng bậc thang lớn, đáy 2×2 và bậc cao thêm nhiều hình. Khối D: dạng bậc thang với một lớp đáy và một số hình xếp cao lên. Yêu cầu chọn 2 khối ghép lại thành một hình lập phương lớn (2×2×2 = 8 hình lập phương nhỏ).
Lời giải
a) Một hình lập phương lớn ghép từ các hình lập phương nhỏ (loại nhỏ như nhau) phải có dạng $2\times2\times2$, tức là gồm $2\times2\times2 = 8$ hình lập phương nhỏ.
Ta cần chọn 2 khối sao cho khi ghép lại thì vừa khít, lấp đầy đúng $8$ ô của hình lập phương $2\times2\times2$ (tổng số hình lập phương nhỏ của hai khối phải bằng $8$ và các bậc thang của khối này lấp vừa chỗ lõm của khối kia).
Quan sát các khối, hai khối ghép với nhau tạo thành hình lập phương lớn là khối A và khối C.
b) Hình lập phương lớn ghép được ở câu a) có cạnh bằng $2$ hình lập phương nhỏ xếp liền nhau.
Mỗi hình lập phương nhỏ có cạnh $0,5$ dm nên cạnh của hình lập phương lớn là:
$$0,5 \times 2 = 1 \;(\text{dm})$$
Thể tích của hình lập phương lớn là:
$$1 \times 1 \times 1 = 1 \;(\text{dm}^3)$$
(Có thể kiểm tra lại: hình lập phương lớn gồm $8$ hình lập phương nhỏ, mỗi hình nhỏ có thể tích $0,5\times0,5\times0,5 = 0,125\;\text{dm}^3$, nên thể tích lớn là $0,125\times 8 = 1\;\text{dm}^3$.)
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.