Giải Bài 3 trang 51 SBT Toán 5
Đề bài
Quan sát hình vẽ và tính thể tích của viên bi sắt nằm trong bể nước.
Mô tả hình bằng lời
Hai hình vẽ cùng một bể nước dạng hình hộp chữ nhật (đáy 18 cm × 10 cm). Hình bên trái: bể chưa có viên bi, mực nước cao 8 cm. Hình bên phải: sau khi thả viên bi sắt vào (viên bi nằm chìm dưới đáy bể), mực nước dâng lên cao 10 cm. Cần tính thể tích viên bi bằng thể tích nước dâng thêm.
Lời giải
Phân tích: Khi thả viên bi sắt chìm xuống đáy bể, viên bi chiếm một phần chỗ trong nước làm mực nước dâng lên. Thể tích viên bi đúng bằng thể tích phần nước dâng thêm. Phần nước dâng thêm là một hình hộp chữ nhật có đáy bằng đáy bể ($18$ cm $\times$ $10$ cm) và chiều cao bằng độ cao nước dâng lên.
Bước 1. Diện tích đáy bể là:
$$18 \times 10 = 180 \ (\text{cm}^2)$$
Bước 2. Mực nước dâng thêm cao là:
$$10 - 8 = 2 \ (\text{cm})$$
Bước 3. Thể tích viên bi sắt bằng thể tích phần nước dâng thêm:
$$180 \times 2 = 360 \ (\text{cm}^3)$$
Kiểm tra lại: Nước lúc đầu có thể tích $180 \times 8 = 1440$ cm³; sau khi thả bi, nước và bi chiếm $180 \times 10 = 1800$ cm³. Thể tích viên bi là $1800 - 1440 = 360$ cm³. Kết quả khớp.
Đáp số: $360 \ \text{cm}^3$.
Đáp số
Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.