Sách bài tập Toán 5 Tập hai

Giải Bài 1 trang 58 SBT Toán 5

Ôn tập hình học và đo lường (Tiết 3)   Đã kiểm

Đề bài

Khoanh vào chữ đặt trước câu trả lời đúng.
Mai có hình khai triển như hình sau:
Hỏi Mai có thể gấp được hình lập phương nào dưới đây?
A.
B.
C.
D.

Bài có hình vẽ / bảng trong sách — xem ở trang 58 · mở sách.
Hình trong bài (mô tả bằng lời):

Hình khai triển của một hình lập phương gồm 6 ô vuông sắp theo dạng chữ thập lệch: hàng trên có 3 ô liền nhau (ô thứ nhất vẽ hình tròn rỗng, ô thứ hai vẽ chấm tròn đậm, ô thứ ba để trống); phía dưới ô thứ ba của hàng trên có thêm 3 ô liền nhau (ô thứ nhất vẽ hình vuông nhỏ rỗng, ô thứ hai để trống, ô thứ ba được tô xám). Bốn phương án A, B, C, D là bốn hình lập phương vẽ ở dạng khối 3D: A) mặt trên vẽ hình vuông nhỏ; B) mặt bên vẽ hình tròn; C) mặt trên vẽ hình vuông nhỏ và một mặt bên được tô xám; D) mặt trước vẽ hình vuông nhỏ và một mặt bên được tô xám.

Lời giải

Phân tích hình khai triển

6 ô được xếp thành hai hàng, mỗi hàng có 3 ô liền nhau:

- Hàng trên: hình tròn ◯\bigcirc — chấm tròn đậm ∙\bullet — ô trống.
- Hàng dưới (bắt đầu ngay phía dưới *ô trống* của hàng trên): hình vuông nhỏ □\square — ô trống — ô tô xám ■\blacksquare.

Tìm các mặt đối diện khi gấp lại

Khi gấp một dãy gồm 3 ô thẳng hàng thành hình lập phương thì hai ô ở hai đầu là hai mặt đối diện, còn ô ở giữa kề với cả hai ô kia.

- Hàng trên (◯\bigcirc — ∙\bullet — trống): hình tròn ◯\bigcirc đối diện với ô trống (ở đầu kia).
- Hàng dưới (□\square — trống — ■\blacksquare): hình vuông nhỏ □\square đối diện với ô tô xám ■\blacksquare.
- Hai mặt còn lại là chấm đậm ∙\bullet và ô trống còn lại, vậy chúng là cặp đối diện thứ ba.

Ba cặp mặt đối diện:

| Cặp mặt đối diện |
|---|
| hình tròn ◯\bigcirc ↔ ô trống |
| hình vuông □\square ↔ ô tô xám ■\blacksquare |
| chấm đậm ∙\bullet ↔ ô trống |

Hai mặt đối diện thì không bao giờ cùng nhìn thấy trên một khối lập phương vẽ ở dạng 3D (ta chỉ thấy các mặt kề nhau).

Xét từng đáp án

- C và D: đều vẽ *hình vuông nhỏ* □\square cùng với *mặt tô xám* ■\blacksquare. Nhưng □\square và ■\blacksquare là hai mặt đối diện nên không thể cùng xuất hiện → loại C, D.
- B: mặt vẽ *hình tròn* ◯\bigcirc. Vì ◯\bigcirc đối diện với một ô trống, nên quanh mặt tròn chỉ còn đúng một ô trống kề (ô trống kia ở phía đối diện, không nhìn thấy cùng được). Do đó không thể thấy hình tròn nằm giữa hai mặt trống như hình B → loại B.
- A: mặt vẽ *hình vuông nhỏ* □\square. Vì □\square chỉ đối diện với mặt xám ■\blacksquare, nên bốn mặt còn lại — trong đó có cả hai ô trống — đều kề với □\square, mà hai ô trống này lại kề nhau. Vì vậy có thể nhìn thấy mặt vuông nhỏ cùng hai mặt trống → phù hợp với hình A.

Kết luận: Mai gấp được hình lập phương A.

Đáp số

A

Lời giải do Thư viện nhà trường biên soạn, giải và kiểm chéo độc lập theo SGK 2026-2027.